Britse troepen gearresteerd voor kindermisbruik. Gebeurt dat vaker?

De beelden van de Amerikaanse militairen die op de lijken van Talibaanstrijders urineren zitten nog vers in ons geheugen, of de NAVO-missie in Afghanistan wordt opnieuw in verlegenheid gebracht. Ditmaal worden Britse militairen beschuldigd van het misbruiken van Afghaanse kinderen. Schokkend, maar niet een op zichzelf staand incident. Internationale troepen worden vaker in verband gebracht met kindermisbruik.

1Wat is er gebeurd?

Twee Britse militairen zijn gearresteerd op verdenking van ‘ongepast gedrag’, nadat de Britse krant The Sun meldde dat de militairen een Afghaans jongetje en meisje seksueel zouden hebben misbruikt. De soldaten zouden de ongeveer tien jaar oude kinderen hebben aangemoedigd hen door hun kleren heen aan te raken. Ze zouden het misbruik hebben gefilmd en aan andere militairen hebben laten zien. Er loopt nu een officieel onderzoek. Het Britse ministerie van Defensie wil echter geen uitspraken doen over de precieze aard van het misbruik en laat ook niet weten of de militairen in actieve dienst blijven zolang het onderzoek loopt.

2Gebeurt dat vaker?

Dat internationale troepen vaker in verband worden gebracht met kindermisbruik staat vast, maar over de frequentie is weinig betrouwbare informatie beschikbaar. De Britse militairen zijn onderdeel van de NAVO-missie in Afghanistan, maar de NAVO heeft geen openbare cijfers over het aantal aanklachten van misbruik tegen haar militairen.

Over troepen van de Verenigde Naties (VN), waarmee de NAVO in Afghanistan nauw samenwerkt, is meer bekend. Statistieken van de VN laten bijvoorbeeld zien dat er in 2011 wereldwijd 41 aanklachten van misbruik (ook van volwassenen) werden ingediend tegen militair VN-personeel.

Maar onderzoek van kinderrechtenorganisatie Save the Children suggereert een veel schokkender beeld. Zij interviewden 341 mensen die in noodsituaties leven in Haïti, Ivoorkust en Soedan over het misbruik van kinderen door internationale troepen en hulpverleners. Tweederde van de geïnterviewden herinnerde zich dergelijk misbruik in hun gemeenschap.

3Waarom horen we er niks over?

Kindermisbruik door internationale troepen komt niet vaak aan het licht. In veel samenlevingen rust een stigma op seksueel misbruik; het kan slechte economische gevolgen hebben. Bijvoorbeeld omdat een maagdelijke dochter een goede bruidsschat oplevert. Een misbruikt kind is minder ‘waardevol’. Vaak weet de bevolking ook niet waar ze een misbruik kunnen melden.

Een van de belangrijkste redenen voor het gebrek aan aanklachten is dat de seksuele daden voor kinderen vaak een overlevingstactiek zijn. Hetzelfde onderzoek van Save the Children wees uit dat kinderen in toch al kwetsbare posities, met name weeskinderen en kinderen uit extreem arme gezinnen, vaker misbruikt worden. Armoede en gebrek aan bescherming dwingt de kinderen vaak om ‘transactionele seks’ als overlevingstactiek te gebruiken. Ze bieden zich aan in ruil voor eten of veiligheid. Kinderen van slechts zes jaar oud zouden op deze manier overleven.

4Wat gebeurt ertegen?

Troepen die hun machtspositie misbruiken, overtreden de militaire gedragsregels en worden dus onderzocht. Maar lang niet altijd leidt dat tot vervolging. Vooral bij klachten tegen blauwhelmen is er een probleem: de VN kan de klachten onderzoeken, maar heeft geen jurisdictie over de troepen. De VN kan slechts de thuislanden van de militairen verzoeken tot vervolging over te gaan. De meeste vredestroepen komen uit ontwikkelingslanden, die er vaak voor kiezen de incidenten in de doofpot te stoppen.

Redacteur Conflict & Ontwikkeling