‘In the Garden of Beasts’ versus Metcalfe’s ’1933’.

In the Garden of Beasts, van de Amerikaanse schrijver Erik Larson, werkt op een thrillerachtige manier toe naar de Nacht van de Lange Messen op 30 juni 1934. Voor ambassadeur William Dodd (1869- 1940) het zoveelste en definitieve bewijs dat het nazi- regime misdadig was.

Met een zekere tegenzin voer William Dodd in de zomer van 1933 van New York naar Duitsland om in Berlijn Amerikaans ambassadeur te worden. Liever had de toen 64-jarige historicus uit Chicago zich in zijn laatste werkzame jaren gewijd aan wat zijn magnum opus moest worden: de geschiedenis van het Zuiden van de VS. Maar hij had zich door president Roosevelt laten overhalen, al had deze volgens sommigen zich vergist en had hij een andere Dodd gebeld dan hij eigenlijk op het oog had omdat een medewerker had hem het verkeerde telefoonnummer gegeven.

Toen hij in Berlijn aankwam, stond hij tamelijk neutraal tegenover het nazi-regime dat toen een half jaar aan de macht was. Hij vond dat de regering van de nieuwe kanselier Adolf Hitler de kans moest krijgen om zich te bewijzen. Als milde antisemiet had hij zelfs wel enig begrip voor hun virulente jodenhaat.

Maar binnen een jaar was het Dodd (1869- 1940) duidelijk dat nazi-Duitsland een volstrekt ander karakter had dan het Duitsland van ‘Dichter und Denker’ waar hij in het begin van de 20ste eeuw aan de universiteit van Leipzig had gestudeerd. De nazileiders die hij tijdens diners en officiële ontmoetingen leerde kennen, waren volkomen irrationele, rancuneuze en onberekenbare lieden. Slechts twee dingen wist hij zeker: ze haatten joden en ze bereidden zich voor op een nieuwe, grote oorlog.

Abonnees kunnen het hele artikel hier lezen.

Dit artikel werd gepubliceerd in NRC Handelsblad op Vrijdag 13 januari 2012, pagina 6 - 7.