De Engelstalige Wikipedia ging gisteren een dag op zwart. Waarom?

Bezoekers van de Engelse internetencyclopedie Wikipedia troffen gisteren een zwart scherm. Scholieren moesten naar de bibliotheek: #oldschool. Waarom deze actie?

1Wat is er gebeurd?

De Engelstalige Wikipediasite was gisterochtend vanaf zes uur uit de lucht. Wie de door gebruikers samengestelde internetencyclopedie bezocht, kreeg in plaats van Engelstalige artikelen een zwart scherm te zien. De actie duurde 24 uur, tot zes uur vanochtend.

Via een omweg was de site wel beschikbaar. De slimmerik googlede gewoon de ‘in cache’-pagina’s. De Nederlandstalige Wikipedia was wel te raadplegen; daar werd de actie onder de aandacht gebracht met een banner bovenaan.

2Waarom deze ‘black-out’ ?

De Engelstalige Wikipedia protesteert met deze actie tegen een omstreden Amerikaans wetsvoorstel dat internetpiraterij aan banden moet leggen. De Stop Online Piracy Act (SOPA) moet het mogelijk maken websites te blokkeren die bestanden aanbieden waar geen auteursrechten over zijn betaald. Veel internetbedrijven vrezen dat het voorstel te veel ruimte geeft om websites te blokkeren, zonder dat die zich kunnen verdedigen. Idealistisch Wikipedia staat symbool voor het vrije internet: een gratis encyclopedie voor en door iedereen.

3Kan de wereld een dag zonder Wikipedia?

„Pas op scholieren! Doe je huiswerk op tijd, want Wikipedia gaat woensdag op zwart!” twitterde medeoprichter Jimmy Wales gisteren. Maar het zijn lang niet alleen scholieren die de site raadplegen. Maandelijks trekt Wikipedia 410 miljoen unieke bezoekers, waarmee ze de op vier na best bezochte site ter wereld is. Het is alsof de bibliotheek van Alexandrië van de 21ste eeuw een dag dichtgaat.

4Wie doen er nog meer mee?

Zeker 7.000 websites deden mee aan de actie, zoals Reddit, een site die laat zien welke links het meest worden gedeeld op internet, het populaire blog BoingBoing en Mozilla, producent van Firefox. Wikipedia’s in andere talen hadden een banner bovenaan de pagina: „Het internet moet open en vrij blijven.” Ook Google had zijn logo zwart gemaakt en linkte naar een petitie die het Congres oproept het internet niet te censureren.

5 En nu?

Dit weekeinde verklaarde het Witte Huis geen steun te geven aan „wetgeving die de vrijheid van expressie inperkt, de veiligheidsrisico’s op internet vergroot of het dynamische en innovatieve wereldwijde internet bedreigt”. De meest omstreden passages worden nu aangepast, mogelijk komt er zelfs een nieuw voorstel. Wikipedia zette de actie toch door om ideologische redenen. The Guardian zorgde voor opvang met een nieuwsblog.

Lees meer over Wikipedia: Opinie, pagina 19