Beekman ontdekt het licht

Beekman ontdekt het licht

Oblivion/ Galerie Diana StigterT/m 18/2, vr 11-18, za 13-18u, Elandstraat 90, Amsterdam. Inl. dianastigter.nl

Wie Oblivion, de nieuwe expositie van Tjebbe Beekman bij Diana Stigter, binnenloopt ziet het meteen: het zwart is weg. Of, beter: Beekmans ‘oer-kleur’ is niet verdwenen, maar heeft plaatsgemaakt voor licht, kleur en vooral: contrast. Tegenstellingen. Of waren die er altijd al, maar werden ze door het dominante zwart en een voorkeur voor sobere, sombere interieurs, flats en landschappen buiten de aandacht gehouden?

Hoe het ook zij: het grote voordeel van deze opvallende stap is dat je beter ziet dan ooit hoe rijk en complex Beekmans schilderijen in elkaar zitten. Niet alleen weet hij diepte, platheid en perspectief ingenieus in elkaar over te laten lopen, zijn interieurs (meestal kantoren) balanceren nadrukkelijker dan ooit op de grens van abstractie en figuratie en op het spelen met precisie en losheid bij het opbrengen van zijn verf. Precies het feit dat hij zoveel schildertechnieken gebruikt en de doeken toch in balans houdt maakt zijn werk dwingend en spannend – meestal tenminste.

Want soms zijn de contrasten zo knallend dat je gaat twijfelen of Beekman weet waar hij naar op zoek is. Neem Dealing Room (2011): hier is de onderkant nog ouderwets Beekman-somber; op de bovenkant daarentegen, stralen de computerschermen je tegemoet als snoeppapiertjes met een discolamp erachter – dat had wel wat voorzichtiger gemogen. Daar tegenover staat De modernist, het grootste doek van de expositie, waarop we een ruimte zien die vooral lijkt op het atelier van een modernistische schilder. Hier komen de abstracte kleurvlakken los van de muur, lijken te zweven, op de manier die Mondriaan en Daniëls zo goed beheersten, zonder dat het geheel daar minder geloofwaardig op wordt. Dit doek lijkt er sowieso naar te hinten dat Beekman, die vaak ‘Nederlands meest Duitse schilder’ is genoemd, steeds meer belangstelling voor zijn wortels krijgt. Het doek Freud (2012) bijvoorbeeld mag volgens de titel verwijzen naar de psychoanalyticus, de compositie met Perzische tapijten die van de divan overlopen in de vloer, doet heel sterk aan Breitner denken. Alsof Beekman steeds verder het Duitse woud uitloopt, het Hollandse licht in. Benieuwd of hij zich daar thuis voelt.