Aartsbisschop Eijk gaat diep door het stof

Aartsbisschop van Utrecht Wim Eijk tijdens een persconferentie in december naar aanleiding van het rapport van de commissie Deetman. Foto NRC / Evelyne Jacq

Aartsbisschop van Utrecht Wim Eijk is ‘vervuld van schaamte en verdriet’ door het misbruik in de katholieke kerk. Tijdens een hoorzitting in de Tweede Kamer over het rapport van de commissie-Deetman trok hij vandaag nogmaals het boetekleed aan. “Er is onvoldoende adequaat opgetreden tegen de daders en richting de slachtoffers”, gaf hij toe.

Eijk zei zich te realiseren dat de kerk het vertrouwen van de bevolking weer terug moet winnen. “Vastbesloten gaan we door om deze praktijken met wortel en tak uit te roeien.” Zowel VVD-Kamerlid Ard van der Steur als GroenLinks-Kamerlid Tofik Dibi merkte op dat deze toezegging te weinig en te laat was.

De aartsbisschop zei dat er een contactgroep in het leven wordt geroepen die gaat regelen dat slachtoffers kunnen aankloppen bij de kerk om te praten over hun ervaringen. Cees van Dam van de Konferentie Nederlandse Religieuzen zou het jammer vinden als hier geen gebruik van wordt gemaakt. Eijk:

“Ik begrijp dat er mensen zijn die daar geen gebruik van willen maken omdat ze het helemaal gehad hebben met de kerk. Maar men moet ons ook de kans geven om dit goed te maken.”

Deetman: machtsverhoudingen binnen de kerk belangrijke factor

Tijdens de hoorzitting zei Wim Deetman, voorzitter van de commissie die seksueel misbruik in de katholieke kerk heeft onderzocht, dat de machtsverhoudingen binnen de kerk een belangrijke factor waren bij het grootschalige misbruik.

Hij verklaarde een redelijk goed beeld te hebben van de omvang van het misbruik. “We hadden niet veel meer kunnen vinden.”

Deetman concludeerde in zijn rapport dat het verplichte celibaat voor katholieke geestelijken ook heeft meegespeeld. Een direct verband kan niet worden aangetoond, maar het verbieden van seksueel contact zou priesters wel kwetsbaar hebben gemaakt voor grensoverschrijdend gedrag, gaf Deetman vandaag opnieuw aan.

Uit het rapport van de commissie-Deetman bleek dat tussen 1945 en 1981 tussen de tien- en twintigduizend kinderen zijn misbruikt in katholieke instellingen. Het misbruik was bekend binnen de ordes en bisdommen. Tijdens de hoorzitting in de Tweede Kamer werden onder meer slachtoffers, vertegenwoordigers van de katholieke kerk en juristen gehoord.