'Tussen 1963 en 1985 duurde het ook lang'

Elfstedenvoorzitter Wiebe Wieling is ondanks de milde winter klaar voor een volgende ‘tocht der tochten’.

Eindelijk vorst, maar lang gaat het volgens voorspellers niet duren. De laatste Elfstedenwinnaar, Henk Angenent, is al bijna drie jaar gestopt en vreest dat hij straks in het bejaardenhuis moet zeggen dat hij de laatste winnaar is van ‘de Tocht der Tochten’. Wiebe Wieling (56) werd drie jaar geleden voorzitter van de Vereniging de Friesche Elf Steden. In 1986 en 1997 reed hij zelf mee. Van een zestiende Tocht sinds 1909 wil het maar niet komen. „Het gaat niet om mij maar om alle leden”, zegt schooldirecteur Wieling.

Ongeveer 44 procent van de leden is ouder dan zestig. Vergrijst de Elfstedenvereniging?

„Het gemiddelde is nu 54 jaar. Veel ouderen trainen fanatiek. De hele maatschappij vergrijst. Na elke tocht maken ouderen ruimte voor nieuwe leden. Dat zijn vaak jongeren”

Loopt de animo terug?

„Twee jaar geleden kwamen er 1.500 jongeren bij, afgelopen jaar 1.000. Nu hebben we 30.000 leden, daarvan kunnen er 16.000 starten. Wij hoeven geen grote groei. Iedereen zou de Tocht moeten kunnen rijden.”

Kunnen ze 200 kilometer rijden?

„Volgend jaar gaan we iedereen screenen. In 2004 heeft zo 10 procent de startkaart ingeleverd. Maar zolang we nog 30.000 leden hebben, is sprake van een luxeprobleem.”

Geen crisis met zo’n zachte winter?

„Minder nieuwe leden zouden financieel geen probleem zijn. En veel zestigplussers hebben meer tijd en energie dan veertigminners.”

U bent voorzitter zonder Tocht.

„Twee jaar geleden hadden we slechts een klein wintertje, maar vorig jaar was het wel een echte winter. In het zuiden van Friesland, waar geen sneeuw op het ijs lag, hadden we op lange trajecten al vijftien centimeter ijs. Met nog een week goed vriezend weer zouden we een Tocht hebben kunnen rijden. Dan denk je: die trend zet door. Helaas gebeurt dat nu niet. Het hoort erbij, tussen 1963 en 1985 duurde het ook lang.”

Wat doet uw bestuur in een winter zonder Elfstedentocht?

„Die is uitgegroeid tot een enorm evenement. In onze eigen organisatie en daarbuiten. Politie, brandweer, gemeenten. Je werkt met z’n allen een waslijst af om alles voor elkaar te hebben. Wij doen niets liever dan ons draaiboek gebruiken en er met alle energie volledig voor gaan om de Tocht te laten verrijden.”

Is er veel veranderd sinds 1997?

„Er zijn veel meer aanbestedingstrajecten. In 1997 was er hier één busmaatschappij en die stuurde geen rekening. Nu zijn er drie maatschappijen en trekken we er 100.000 euro voor uit. En je moet de aansprakelijkheid afdekken op het gebied van veiligheid. Dat was nooit een issue, nu wel. Tot nu had je de NOS die als enige de Tocht in beeld bracht. Straks staan er anderhalf miljoen mensen met mobieltjes. Elke tocht is er tot nu toe wel iemand overleden, dat heb je al gauw bij zo’n inspanning. Nu moet je er rekening mee houden dat iemand dat filmt.”

Valt een Elfstedentocht nog te controleren?

„Zekerheid heb je nooit. Het gaat erom dat wij ervoor zorgen dat we er alles aan hebben gedaan dat de Tocht goed verloopt.”

Jullie zijn er klaar voor?

„Jazeker. Binnen 36 uur na de aankondiging kunnen we de Tocht organiseren.”

Maarten Scholten