Groeiende cruisemarkt kampt met dure diesel en dalende marges

Een zeecruise is allang niet meer alleen voor bejaarden. De gemiddelde leeftijd van de passagiers daalt, zo meldde schippersblad Schuttevaer in 2010. In dat jaar lag het aandeel 65-plussers op zo’n 35 procent.

De cruisemarkt groeit onstuimig – vooral in Europa. Toen in de jaren zestig de Trans-Atlantische passagiersdiensten werden verdrongen door het verkeersvliegtuig, begonnen rederijen rondreizen te maken met hun grote Ocean Liners. Vijftig jaar later is de markt voor cruisereizen goed voor bijna 40 miljard euro omzet per jaar. In 2011 boekten ruim 20 miljoen reizigers wereldwijd een luxe zeereis, een groei van 5,6 procent.

Verreweg de meeste reizigers, (59 procent) komt nu nog uit de VS. Maar Europa is bezig met een inhaalslag. In de afgelopen vijf jaar nam het aantal passagiers in Europa toe met 74 procent. Volgens cijfers van de Nederlandse branchevereniging van cruisereders, de Dutch Cruise Council, groeide het aantal Nederlanders dat een luxe zeereis boekt in het afgelopen jaar zelfs met 31 procent, tot 86.000 duizend. In de komende jaren verwacht de Dutch Cruise Council (DCC) een verdubbeling van dat aantal.

De sterke groei van de branche gaat gepaard met een constante uitbreiding van de vloot. Volgens de analisten-site Cruise Market Watch zal aan het einde van dit jaar de wereldwijde capaciteit stijgen met 4,5 procent tot 428.835 plaatsen. Er zullen dan 256 cruise schepen in de vaart zijn, waaronder de gloednieuwe Carnival Breeze, Costa Fascinosca en Disney Fantasy. De trend: megaschepen met meer dan 4.000 passagiers – net zoals de Costa Concordia (2005) er een was.

Maar de onstuimige groei van de markt leidt niet per definitie tot torenhoge winsten. Door de snelle toename van het grote aantal cruiseschepen wereldwijd staat de marge onder druk. Reizigers kiezen steeds vaker voor de budget cruise.

Dat is te zien aan de cijfers van de eigenaar van de Costa Concordia, het Amerikaans-Britse Carnival Cruise Lines (CCL) – met 44 procent marktaandeel het grootste cruisebedrijf ter wereld. Vorig jaar steeg de omzet van CCL met 9 procent, tot 12,5 miljard euro, maar de nettowinst (1,5 miljard) daalde met 3 procent. CCL had veel last van de hoge dieselprijzen, die stegen met 35 procent.

Het ongeluk met de Costa Concordia gaat veel geld kosten. Volgens CCL zal het schip tot het einde van het jaar uit de vaart zijn. In dat geval zullen de verliezen uitkomen op zo’n 75 miljoen euro.

Maar dat is het optimistische scenario. Veel bergingsdeskundigen oordeelden na het zien van de televisiebeelden van het gestrande schip dat de Costa Concordia reddeloos verloren is.