De anti-PVV twittercampagne

Titel: Verwarring in het land van Henk en Ingrid

Auteur: Willem Vermeend

Uitgever: Einstein Books

ISBN 9789048813223, 144 blz, euro 9,95.

Het economisch tij verloopt snel, overrompelend snel. Willem Vermeend had zijn nieuwe boek afgesloten op 1 november 2011 en kon nog uitgaan van een sober, maar positief economisch toekomstbeeld. Toen kwamen op 13 december de nieuwe prognoses van het Centraal Planbureau. Recessie. Werkloosheid. Extra bezuinigen?

Vermeend is sinds zijn vertrek uit de politiek, waarin hij tussen 1984 en 2002 Tweede Kamerlid (PvdA), staatssecretaris (Financiën) en minister (Sociale Zaken) was, actief in het bedrijfsleven. Op de achterkant van het boek staat dat hij internetondernemer is, partner bij adviesfirma BMC en bijzonder hoogleraar Economie van de belastingen aan de Universiteit van Maastricht. Hij is ook een voortvarend publicist. De website van zijn uitgever vermeldt naast dit boek sinds 2008 nog zeven andere op het snijvlak van economie en politiek, waarvan de meeste als co-auteur. Over twee weken ligt nummer negen in de winkel.

In de ‘Verwarring in het land’ wil Vermeend de „zwijgende meerderheid” van Henk & Ingrid, de modale kiezers van Geert Wilders’ PVV, uitleggen hoe het verder moet met Nederland. Als de feiten spreken zal „populistisch geschreeuw worden ontmaskerd”.

Aan de stijl van schrijven zal het niet liggen. Vermeend heeft de stellige, beetje stampende woordkeus die weet dat zinnen niet lang en ingewikkeld moeten zijn. Zoals: „Ongeveer 70 procent van onze welvaart vloeit voort uit handel met het buitenland.” Ja, de waarde van de Nederlandse uitvoer was in het eerste kwartaal van vorig jaar volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek gelijk aan 67 procent van het bruto nationaal product van Nederland. Maar om dat gelijk te stellen aan de welvaart? Dat snijdt wel de bocht af.

In het boek zelf gebruikt Vermeend de methode van de stok en de wortel. Van de angst en het perspectief. Eerst de angst. Als Henk & Ingrid niet meegaan in de noodzakelijke veranderingen zal Nederland het niet redden: wegtrekkende multinationals, kwijnende export, verschralende economische groei, de teloorgang van de sociale voorzieningen.

Overtuigen doet het niet. Het zou zomaar kunnen dat angst voor het verlies van de welvaartsstaat Henk & Ingrid nú al parten speelt en dat zij dáárom PVV stemmen. Dan zijn zij niet te imponeren met een extra dosis angst. Om hen te overtuigen had Vermeend dieper moeten graven. Zijn boek heeft daarvoor een te eenzijdige economische oriëntatie en doet weinig moeite om het sociaal-economisch conservatisme en nationalisme van de PVV-kiezers te ontrafelen en, desgewenst, de bestrijden.

Dan het perspectief. Wie eerdere boeken van Vermeend heeft gelezen, ontmoet vertrouwde onderwerpen in een nieuw jasje. Maar de auteur kan ook overdrijven. Verwijzen naar een belastingnotitie over e-commerce uit 1998 toen hij staatssecretaris van Financiën was klinkt uit de pen van internetondernemer Vermeend als ‘Wij van WC Eend adviseren WC Eend.’

Vermeend is net als de PVV nu geen voorstander van extra bezuinigingen. Maar in tegenstelling tot de PVV én de meeste politieke partijen pleit hij wel voor het recruteren van meer buitenlandse vaklieden. Geen Poolse loodgieters, maar kenniswerkers en technici. Zo moet Nederland de toekomstige krapte op de arbeidsmarkt bestrijden en de economische groei veiligstellen. Zijn held is VNO-NCW-voorman Bernard Wientjes die klip en klaar wijst op de onmisbaarheid van buitenlandse werknemers én de noodzaak van Europa. Vermeend roept de vakbeweging op Wientjes hierin te steunen.

Hoe Nederland zich moet onderscheiden ten opzichte van immigratievriendelijke landen als de Verenigde Staten, die meer en hoger aangeschreven universiteiten hebben, werkt Vermeend niet uit. Maar de anti-PVV twittercampagne voor de werkgevers heeft hij: Geert Wilders schept geen banen, wij wel!

menno tamminga