Brieven over digitale verzamelwoede

Dwing mensen niet van het leven te genieten

De eerste persoon meervoud is er één om voorzichtig mee te zijn. Zo beweerden Anouk van Kampen en Jan Truijens Martinez (Opinie & Debat, 7 januari) dat „we” veranderen „in toeschouwers van ons eigen leven”. In plaats van het moment te beleven, maakt „de moderne mens” er alleen nog foto’s en statusupdates van. Pardon? Gaat dit ook over mij?

De auteurs hebben een probleem gesignaleerd, wellicht in hun eigen omgeving, en geconcludeerd dat heel Nederland eronder gebukt gaat. De enige genoemde aanwijzingen zijn de introductie van de I Just Made Love App en de SenseCam, maar het feit dat deze applicaties bestaan, is nog geen bewijs dat ze massaal worden gebruikt. Op de website van I Just Made Love hebben in anderhalve maand tijd slechts enkele honderden Nederlanders een vrijpartij gemeld.

Ook begrijp ik niet waarom de auteurs een probleem zien in het feit dat we niets meer hoeven weg te gooien. Goed, veel foto’s op mijn harde schijf – of bij anderen in the cloud – kijk ik niet vaak na, maar er staan ook genoeg analoge fotoboeken op de plank stof te verzamelen. Ik heb genoeg boeken in mijn kast staan die ik nooit meer zal inkijken.

Het type mens waarop Van Kampen en Truijens doelen, bestaat natuurlijk wel. Ik zie ze ook, de mensen die tijdens een concert de artiesten alleen nog zien via het schermpje van hun mobiele telefoon, maar ook in het pre-internettijdperk had je mensen die op de automatische piloot leven. We kunnen hen niet dwingen van het leven te genieten.

Peter Teffer

Amsterdam

De machine mag ons denken niet overnemen

In een zeer verhelderend betoog geven Anouk van Kampen en Jan Truijens Martinez een kritische analyse van de (zieke) digitale opslagwoede die ons gebruik van internet en sociale media kenmerkt (Opinie & Debat, 7 januari).

Aan het eind maken zij evenwel een wezenlijke denkfout. Zij spreken de behoefte uit aan een „machine die ons leert te bepalen wat het onthouden en beleven waard is”. Daar gaat het nu juist niet om. Het enige wat ons als vrij denkend mens rest, is immers het intellectueel en rationeel (over)wegen van deze waarde, al dan niet gevoed met intuïtie. Dit kan en mag niet worden overgenomen door een machine.

Ikzelf worstel ook permanent met de weging hoe ver ik moet meegaan met (bijvoorbeeld) het gebruik van sociale media: blindelings meedoen, expliciet negeren – ik twitter niet – of verantwoord gebruiken. Door voorzichtig aftasten, zelfevaluatie en tussentijds bijstellen, kom ik meestal uit bij het laatste. Hierbij heb ik geen machine nodig gehad.

Guy Jaegers

Maastricht