Aardige mensen roddelen om een ander te helpen

Mensen kunnen allerlei redenen hebben om kwaad te spreken en daar zit minstens één vriendelijke tussen. Die hebben psychologen van de universiteit van Californië in Berkeley nu onderzocht: andere mensen, onbekenden, waarschuwen voor iemand die zich onaardig gedraagt. En niet verrassend: vooral mensen die van nature geneigd zijn zich vriendelijk op te stellen, doen dat. Wat leidt tot de al iets minder voor de hand liggend klinkende conclusie dat roddelen voortkomt uit vriendelijkheid – althans dit type roddelen (Journal of Personality and Social Psychology, 9 januari online).

De psychologen lieten hun proefpersonen spelletjes spelen (soms om kleine geldbedragen) waarin mensen konden winnen door zich coöperatief of juist competitief op te stellen, ook afhankelijk van wat anderen doen. Vooral aardige, coöperatieve mensen, zo bleek, kunnen er slecht tegen om iemand stiekem competitief te zien spelen, daar voelen ze zich vervelend door, en dat vervelende gevoel vermindert als ze iemand die dat niet gezien heeft, ervoor waarschuwen. Inderdaad, ze helpen zichzelf er dus ook mee.

Maar daar staat tegenover dat ze ook tot waarschuwen geneigd zijn als dat hen schaadt in het spel. En ze verbeteren de wereld er ook echt mee; ook al doordat vooral competitieve mensen zich iets van dat ‘roddelen’ aantrekken. Die stellen zich coöperatiever op als ze weten dat er geroddeld wordt.

Wel is het natuurlijk de vraag of roddelen in het echte leven hetzelfde werkt. Dan roddelen mensen immers vooral tegen bekenden.

Ellen de Bruin