EU voert druk op Hongarije op – economische crisis van land staat op zich

Premier Viktor Orbán (links) overlegt met de president van de Hongaarse nationale bank en minister die verantwoordelijk is voor overleg met IMF. Foto AP Photo / Tamas Kovacs

Hongarije zegt bereid te zijn om de onafhankelijkheid van de nationale bank beter te waarborgen als de Europese Commissie dat nodig vindt. Ondertussen zet de EU Hongarije, dat afstevent op een faillissement, nog wat verder onder druk.

Europa stelt vandaag dat Hongarije “geen effectieve actie” voor de langere termijn onderneemt om zijn te grote financieringstekort te beperken. Dit tekort mag jaarlijks maximaal 3 procent van het nationaal inkomen bedragen.

Hongarije voldeed afgelopen jaar alleen aan die eis door eenmalige maatregelen, zegt EU Commissaris voor Monetaire Zaken Olli Rehn. Dit jaar zal Hongarije weer boven deze norm komen, zegt hij, als er geen meer structurele maatregelen worden getroffen.

Hongarije stevent in rap tempo af op een faillissement. De afgelopen weken verlaagden verschillende kredietwaardigheidbureaus hun beoordeling van Hongarije al tot de zogenaamde ‘junkstatus’.

Hongarije nog altijd slechts in vooronderhandeling met EU en IMF

Het probleem is dat Hongarije nog altijd niet in de buurt is van afspraken over een financieel steunpakket van het IMF en de EU.

Hongarije vroeg dergelijke steun wel aan in november vorig jaar. Maar dat verzoek werd afgewezen toen de premier van het land, Viktor Orbán, maatregelen afkondigde die de onafhankelijkheid van de centrale bank in gevaar brachten.

Dit maakt de situatie van Hongarije precair, maar ook fundamenteel anders dan die van bijvoorbeeld Griekenland. Economie-redacteur Renée Postma:

“Griekenland heeft al een deal met het IMF voor een steunpakket. Hongarije zit slechts nog in de vooronderhandelingen. Het geval van Hongarije staat echt op zich.”

De brief van de Hongaarse minister van Buitenlandse Zaken Janos Martonyi, waarin hij zegt dat de regering Orbán bereid is concessies te doen aan de Europese eisen, is een belangrijke stap voorwaarts.

Orbán zou meer controle willen over bank in kader van éénpartijdictatuur

Tegenstanders van Orbán stellen namelijk dat hij met de nieuwe grondwet, die op 1 januari dit jaar van kracht werd, probeert een éénpartijdictatuur te vestigen in het land. Meer zeggenschap over de centrale bank zou hem in dat geval goed uitkomen.

Economie-redacteur Postma:

“De onafhankelijkheid van de centrale bank is essentieel in elk land dat zich heeft geconformeerd aan een economisch systeem gebaseerd op het principe van de vrije markt. Als een centrale bank onder overheidscontrole komt te staan, kan die overheid de geldpersen aanzetten als haar dat politiek gezien goed uitkomt. Dat druist in tegen alle economische wetten.”

Hongarije: ‘Bereid verandering van de wet te overwegen’

Martonyi schrijft nu dus echter naar de Europese Commissie:

“We zijn bereid om verandering van wetgeving te overwegen, als dat nodig is, om iedereen gerust te stellen dat de onafhankelijkheid van de Hongaarse Nationale Bank niet aangetast zal worden.”

Hongarije voert voorgesprekken met de EU en het IMF over financiële noodhulp van 15 tot 20 miljard euro. Het lijkt er op dat de nood nu langzaamaan dus zo hoog wordt in Hongarije dat premier Orbán het zich niet meer kan veroorloven om de eisen van EU en IMF nog langer in de wind te slaan, zoals hij tot vandaag dus wel placht te doen.