Landbouw moet worden business

Nigeria stopte met investeren in landbouw toen er olie werd gevonden.

Nu wordt de sector nog te veel gezien als ontwikkelingsproject, zegt landbouwminister Akinwumi.

De Nigeriaanse minister van Landbouw, Adesina Akinwumi, was vorige maand in Den Haag en reageerde nogal geprikkeld op het onderzoek Tracking Development. De belangrijkste conclusie luidde namelijk: ontwikkeling van de landbouw is de sleutel voor ontwikkeling van de economie – en Afrika loopt daar hopeloos in achter. Adesina vindt het onderzoek „paternalistisch”. Alsof in Afrika zelf niet is nagedacht.

„U kijkt zo ver terug dat het bijna archeologie wordt. En u probeert het ene fossiel te vergelijken met het andere. En u mist wat er werkelijk gebeurt. Ieder moet zijn eigen taal spreken en als je iets wilt ontwikkelen, moet je je eigen, lokale financieringsbronnen aanboren.”

Adesina weet waarover hij praat. Hij studeerde landbouweconomie in de Verenigde Staten, maakte carrière aan internationale onderzoeksinstituten en is een onvermoeibare voorvechter van een Groene Revolutie in Afrika.

U reageert nogal kribbig. Deelt u de conclusies niet?

„Jawel, absoluut. Afrika kan zich niet ontwikkelen zonder te investeren in het verwaarloosde platteland. Ongeveer 80 tot 90 procent van de Afrikanen is afhankelijk van de landbouw. In Nigeria werkt 70 procent van de bevolking in de landbouw. We moeten veel investeren in kleine boeren om de productiviteit te verbeteren en banen te creëren.”

Nigeria was een grote voedselproducent, maar is nu importeur. Wat is er gebeurd?

„Nigeria stopte met het investeren in landbouw toen er in de jaren zestig olie werd gevonden. Het aandeel van de begroting dat aan landbouw werd uitgegeven, daalde dramatisch. In plaats daarvan gaf de staat alleen nog maar geld uit aan de olie-industrie. Op dit moment gaat 3 procent van de begroting op aan landbouwbeleid, dat is nog steeds veel te weinig. Het moet de belangrijkste sector worden, om banen te creëren, investeerders aan te trekken en buitenlandse uitgaven te verminderen.”

Mooi, maar hoe gaat u dat doen?

„Ik wil van de landbouw een lucratieve sector maken om zaken in te doen. Nigerianen zijn handelaren, maar landbouw werd tot nu toe veel te veel gezien als een ontwikkelingsprogramma. De staat had een grote vinger in de pap, van de productie van voedsel, tot het transport, de opslag en de verwerking ervan.

„Landbouw moet business worden met de particuliere sector als de motor van de groei. De boerenstand vergrijst snel, dus moeten we landbouw aantrekkelijk maken voor jongeren. Dat is nu niet het geval, want ze hebben geen toegang tot krediet en land. Daarom willen we stukken in onbruik geraakte staatsgrond gaan verkopen. Als we de sector niet winstgevend maken, zullen jongeren er niet willen werken. Ze vinden het werk lichamelijk vaak te zwaar, dus we hebben moderne apparatuur nodig.”

Welke rol moet de staat spelen?

„De staat moet infrastructuur ontwikkelen, belastingen verminderen en investeerders aantrekken. Ook moet de staat zorgen voor een betere elektriciteitsvoorziening, want dat is nu een groot probleem. We wekken nu 4.500 megawatt per jaar op, dat moet in 2015 14.000 megawatt zijn. Dat willen we doen door gas- en kolencentrales te bouwen, maar ook door middel van zonne-energie en waterkracht.”