Wat een plaatje, hè

Het EK allround, dat vandaag begint, wordt verreden in de buitenlucht.

Dat levert in Boedapest mooie beelden op, en discussie. Want het regent.

Veel mooier wordt het plaatje niet: Jan Blokhuijsen die aanzet voor een temporondje tegen de achtergrond van het slot Vajdahunyad. Of Ireen Wüst die een bochtje draait langs de oude Kos Karoly-brug aan de noordzijde van de baan. „Alsof je een ansichtkaart inspringt”, zegt Ireen Wüst. Anton Pieck in het antieke Stadspark van Boedapest. Alleen de sneeuw ontbreekt.

En toch knaagt het bij een aantal leden van de Nederlandse schaatsploeg. Op steeds meer plaatsen in de wereld verrijzen hypermoderne, overdekte ijsbanen, maar het EK allround, dat vandaag begint, wordt al voor het tweede jaar op rij in de buitenlucht gehouden. Vorig jaar waren de rijders in het Italiaanse bergdorp Collalbo ook al overgeleverd aan de elementen.

Vooral Wüst heeft er moeite mee. Niet zozeer met schaatsen in de buitenlucht – ze past zich wel aan. Maar de regerend wereldkampioene allround is wel bang voor een ongelijke strijd, veroorzaakt door wind, sneeuwbuien, regen of plotselinge dooi. „Het enige wat ik hoop is dat de omstandigheden voor iedereen gelijk zijn”, zegt Wüst, vorig jaar tweede achter Martina Sablikova. „Eigenlijk is het niet meer van deze tijd.”

Buiten vallen regendruppels op het zachte kunstijs in het Stadspark; de Hongaarse winter lijkt nog ver weg. Wüst weet wat regen kan uitrichten. „Als het miezert krijg je van die ribbeltjes op het ijs. Dan glijdt het helemaal niet meer. Laat het dan maar met bakken uit de hemel komen. Als het in elk geval maar voor iedereen gelijk is. Een sport waarin het om de tijd gaat, moet je gewoon binnen doen. World Cups in de buitenlucht vind ik prima, maar titeltoernooien moet je binnen rijden.”

Wüst is aanvoerder van een tamelijk onervaren Nederlandse vrouwenploeg, met Annouk van der Weijden, Linda de Vries en Diane Valkenburg. Zij zien in Sablikova, winnares van de laatste twee EK’s, de belangrijkste titelkandidaat. Wüst: „Sablikova heeft bewezen dat ze heel goed buiten kan schaatsen, maar ik vlak mezelf niet uit. Ik voel me heel goed. En Claudia Pechstein is iemand met wie ik absoluut rekening houd.”

Sven Kramer, voor het eerst in twee jaar weer aanwezig op een EK, maakt zich niet druk over zijn werkomstandigheden in het weekeinde. „Het komt zoals het komt. Ik ga er gewoon het beste van maken. Als het sneeuwt, sneeuwt het. Als het regent, regent het. Als ik me er heel druk over maak kost het alleen maar meer tijd.” De Fries, viervoudig Europees kampioen, kan het zelfs wel waarderen, af en toe een uitstapje naar een buitenbaan. „We moeten vooral niet vergeten waar de sport oorspronkelijk vandaan komt.’’

Opmerkelijk genoeg wordt Kramer in Boedapest, ondanks zijn lange afwezigheid in de wereldtop, toch weer gezien als een van de favorieten voor het klassement. Twee van zijn oude concurrenten, Enrico Fabris en Ivan Skobrev, ontbreken. De Italiaan is gestopt, en de regerend Europees kampioen zag er op het allerlaatste moment van af zijn titel te verdedigen – wegens een ‘schouderblessure’.

In de Nederlandse ploeg kan de Rus op weinig sympathie rekenen. Skobrev verkondigde na zijn titel in Collalbo een jaar lang dat hij geen zin had opnieuw buiten te schaatsen. Toch schreef de Russische schaatsbond hem in. Zijn late afzegging is dan ook „doorgestoken kaart”, vermoedt Koen Verweij, vorig jaar derde op het EK. „Zoals dit overkomt kun je het moeilijk geloven”, zegt hij.

Maar ondanks de afwezigheid van Skobrev rekent Kramer zichzelf niet tot de favorieten. „Mijn 500 meter is gewoon belabberd. Dan kun je wel van alles willen, maar als je al meteen een seconde aan je broek krijgt, wordt het heel moeilijk.”

Ook zijn coach Gerard Kemkers houdt de boot af als het gaat om de kansen van Kramer. „Het gaat veel sneller met hem dan we verwachtten. Maar pas eind september schreef ik niet ‘revalidatie’ maar ‘trainingsprogramma’ boven het programma van Sven.” Kemkers denkt, net als Kramer, dat de Noor Håvard Bøkko de beste kansen heeft.

De op papier sterkste Nederlander, Jan Blokhuijsen, schuift de favorietenrol ook door – naar zijn trainingsmaat Kramer. „Sven is gewoon goed, hij wil gewoon winnen. En hij is in vorm, dus het zal een behoorlijke kluif worden. Ik ga proberen op de 500 meter een heel dappere tijd neer te zetten. Daar moet ik mijn winst pakken. Vorig jaar was ik in Collalbo dicht bij de [Europese] titel. Dit jaar wil ik nog dichterbij komen.”