Sprankelend, speels en dun

Ivan Gontsjarov is vooral bekend vanwege zijn vuistdikke roman over Oblomov, met zijn diepe gevoelsleven en zijn onvermogen tot het nemen van beslissingen. Het is een prachtig boek, maar toch prefereer ik Een alledaagse geschiedenis, zijn debuutroman uit 1847.

Het verhaal is eenvoudig. Adoejev, een zachte en dromerige rijkeluiszoon uit de provincie, vertrekt naar de grote stad (Petersburg) om ambtenaar te worden. Vervuld van idealen, zijn werk verwaarlozend, zwelgend in liefdesverdriet, komt hij hard in aanvaring met zijn realistisch ingestelde oom, bij wie hij inwoont.

Uit elke zin van de schrijver blijkt een diep mededogen voor de hoofdpersonages uit het boek. Desondanks worden ze met een ironische distantie beschreven. Daarmee krijgt het verhaal een extra laag en dat maakt het boeiender dan ‘Oblomov’.

Wat het boek vooral zo onvergetelijk en onweerstaanbaar maakt is de karaktertekening van Adoejev en zijn oom.

Veel moderne lezers schrikken terug voor het lezen van een Russische roman – de boeken zouden te dik en te zwaarmoedig zijn. Een alledaagse geschiedenis is echter sprankelend en speels. Ook aan een ander cliché voldoet het boek niet. Het is ‘slechts’ 400 pagina’s dik en heeft daarmee de helft van het aantal pagina’s van de gemiddelde Russische roman uit die tijd. Voor de liefhebber, die graag verder had meegezwelgd met Adoejev, is dat het enige nadeel.

Wie? Ivan A. GontsjarovBeroemd om: Oblomovmaar lees eerst: Een alledaagse geschiedenis (1847)