Somberheid over eigen portemonnee groeit fors

Nederlanders zijn nog nooit zo somber geweest over hun financiële toekomst. Dat blijkt uit het vandaan verschenen kwartaalbericht Burgerperspectieven van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP). Liefst 32 procent verwacht er dit jaar op achteruit te gaan. Ter vergelijking: tijdens de financiële crisis van eind 2008 en begin 2009 was dit percentage 20 procent.

Duizend Nederlanders werden ondervraagd om de stemming in het land te peilen. Vooral mensen met een laag inkomen en lage opleiding maken zich zorgen over hun financiële toekomst.

„Dat komt niet doordat zij het in hun portemonnee voelen”, onderstreept onderzoekster Josje den Ridder. „Het heeft uitsluitend te maken met de uitspraken van politieke leiders. Mensen voelen: er gaat iets veranderen, maar hoe en wat weten zij niet precies.”

Van laagopgeleiden verwacht 40 procent een verslechtering van de eigen financiële situatie. Mensen met een bovenmodaal inkomen zijn het minst negatief: 23 procent. Ondanks de zorgen vindt ruim 60 procent van de ondervraagden dat er bezuinigd moet worden op de overheidsuitgaven. 24 procent wil extra geld uittrekken om de staatsschuld te verminderen.

‘Europa’ scoort nog altijd slecht onder Nederlanders. 39 procent van de ondervraagden is tevreden over de Europese politiek. 42 procent is voorstander van EU-lidmaatschap. Eenderde van de ondervraagden is er op tegen dat Nederland financiële steun geeft aan lidstaten die in de problemen zijn gekomen.

Het SCP hield een aantal groepsgesprekken in Amsterdam en Den Bosch, waarbij werd doorgepraat over de onderzoeksresultaten. Daaruit bleek dat Nederlanders het meest trots zijn op de manier waarop wordt samengeleefd: open en hulpvaardig. En ook de verzorgingsstaat wordt geroemd. ‘We hebben het nog steeds goed in vergelijking met landen om ons heen’, is een veelgehoorde opvatting.

Een van de meest opvallende uitkomsten van het onderzoek: het vertrouwen in de rechtspraak en grote ondernemingen stijgt van 64 naar 71 procent. „Tegenintuïtief” noemt onderzoekster Josje den Ridder de resultaten. „Zeker waar het de rechtspraak betreft. Het had ons niet verbaasd als het proces-Wilders het vertrouwen in de rechterlijke macht in negatieve zin had beïnvloed. Dat is niet het geval. Alleen PVV-stemmers blijven op dit punt somber gestemd.”