Minsk: internet aan banden

Het regime van de Wit-Russische president Aleksandr Loekasjenko gaat een vrijwel totaalverbod invoeren op het bezoeken en gebruiken van buitenlandse websites door Wit-Russische burgers. Dat meldt de Amerikaanse Library of Congress, die regelmatig publiceert over omstreden wetgeving in het buitenland, op zijn website.

Volgens de Library of Congress wordt het bezoeken van ‘verboden’ buitenlandse websites voortaan gezien als misdrijf, waarop boetes staan oplopend tot 125 dollar. Het gemiddelde maandsalaris in Wit-Rusland is 200 dollar. De lijst van toegestane websites zou zo’n honderd sites tellen. Onduidelijk is welke dat zijn.

De nieuwe wetgeving, die op 21 december werd aangenomen, is vanaf morgen van kracht. De wet is een uitwerking van een decreet van president Loekasjenko van begin vorig jaar. Loekasjenko won eind 2010 via grootschalige fraude voor de vierde keer op rij de presidentsverkiezingen. Mede met behulp van websites zoals Facebook ontstond daarna een massaprotest. De organisatie Reporters Without Borders, die zich inzet voor persvrijheid, heeft Wit-Rusland nadien op zijn lijst gezet van landen die „onder surveillance” staan als het gaat om internetcensuur.

Ook eigenaren van internetcafés kunnen worden bestraft met boetes of gedwongen sluiting van hun café, als bezoekers verboden buitenlandse websites bezoeken. Datzelfde geldt voor particulieren die hun computer of een thuisnetwerk beschikbaar stellen aan derden, die vervolgens de verboden websites bezoeken. Internetcafés moeten persoonsgegevens van klanten vragen en die verplicht een jaar bewaren, alsmede hun internetgebruik in de gaten houden en melding doen van overtredingen. Veel Wit-russen internetten in cafés omdat ze geen computer hebben.

Een ander onderdeel van de wet is dat individuen en bedrijven die online zaken willen doen dat moeten doen via Wit-Russische domeinnamen. Volgens waarnemers betekent dit dat het illegaal is om bijvoorbeeld een boek te kopen via Amazon. De Wit-Russische economie verkeert in zware crisis. Volgens analisten is dit deel van de wet bedoeld om geld dat nu via internet het land uitgaat, binnen de eigen economie te houden.