Een pak om je oud te voelen

Sander Voormolen

Hoe voelt het om oud en versleten te zijn? Amerikaanse onderzoekers van het Agelab van het Massachusetts Institute of Technology in Cambridge ontwierpen het zogeheten Agnes-pak (een afkorting van Age Gain Now Empathy System), dat de dragers ervan dezelfde beperkingen geeft als een 75-jarige die tijdens zijn of haar leven niet al te veel heeft gedaan om zijn conditie op peil te houden.

Ontwerpers en ingenieurs vinden het vaak lastig om in te schatten wat ouden-van-dagen nog wel en niet kunnen, realiseerden Rozanne Puleo en Lisa D’Ambrosio van het Agelab zich. Daarom ontwierpen zij een pak dat de drager ervan dezelfde beperkingen oplegt waarmee een oudere met stijve gewrichten, een afnemend gehoor en verminderd gezichtsvermogen te kampen heeft.

Het idee ontsproot uit Puleo’s ervaringen als klinisch bewegingsfysioloog in het Beth Israel Deaconess Medical Center in Boston met het ‘obesitaspak’ en het ‘zwangerschapspak’ die bedoeld zijn om de dragers ervan te laten ervaren hoe het is om veel overgewicht te hebben of zwanger te zijn. Het bejaardenpak Agnes beperkt de bewegingsvrijheid van vrijwel alle gewrichten in het lichaam. Sommige bewegingen zijn daardoor onmogelijk geworden terwijl andere bewegingen veel meer inspanning vergen. De enige ouderdomskwaal die niet gesimuleerd wordt, vinden de onderzoekers, is geheugenachteruitgang.

Puleo en D’Ambrosio lieten studenten het pak dragen om te onderzoeken welke problemen ouderen tegenkomen in het dagelijks leven. In de openbare ruimte zijn meestal wel basisvoorzieningen aangebracht, zoals verlaagde stoepranden en handgrepen in bussen en metro’s, die rekening houden met ouderen. Maar wandelend en reizend met het openbaar vervoer door Boston en Cambridge ontdekten de studenten dat er toch nog veel obstakels zijn voor ouderen. Een plattegrond van de metro bleek zo laag te hangen dat ouderen er nauwelijks op konden kijken, de afstap uit een bus zo hoog dat zij alleen met grote moeite de grond bereikten. Een dagje lopen in het pak werd door de studenten als zeer vermoeiend en heel frustrerend ervaren. Nu konden ze begrijpen waarom het voor ouderen soms moeilijk is om een jampotje open te krijgen of in en uit een auto te stappen.

De onderzoekers van het Agelab gebruikten het pak ook om te bestuderen welke moeite ouderen ervaren in een supermarkt. Studenten gehuld in Agnes-outfit kregen de opdracht om boodschappen te doen met een boodschappenlijstje met laagcalorische producten. Het bleek voor de studenten al lastig om snel de juiste producten te vinden en vervolgens om de spullen uit hoge en lage schappen te verzamelen.

Puleo en D’Ambrosio presenteerden de eerste onderzoeksresultaten dit voorjaar op het congres van de American Society on Aging en hopen binnenkort een eerste wetenschappelijke artikel over hun pak te publiceren.