PVV wil excuses voor ‘slappe houding’ regering in WOII

PVV -leider Geert Wilders met zijn fractie. Foto NRC / Roel Rozenburg

Geert Wilders vindt dat Nederland zijn excuses moet aanbieden over de “slappe houding” van de regering in ballingschap op de jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog. De PVV heeft Kamervragen gesteld aan Mark Rutte.

Wilders meldde zojuist op Twitter:

Twitter avatar geertwilderspvv Geert Wilders Excuses NL regering over slappe houding regering in ballingschap tav jodenvervolging tijdens WO II is op zijn plaats. http://t.co/vx2D2RZB

Daarmee sluit de gedoogpartij zich aan bij het betoog van Gerrit Zalm (VVD) en Els Borst (D66) in het het nieuwe boek Judging the Netherlands van Manfred Gerstenfeld. In dat boek pleiten de oud-ministers voor een spijtbetuiging, schrijft De Pers vandaag. Zij waren in 2000 betrokken bij de onderhandelingen over de compensatie van geroofde joodse tegoeden.

Borst en Zalm: excuses voor falen regering tijdens bezetting

De regering van toenmalig premier Wim Kok (PvdA) sprak een spijtbetuiging uit over hoe de joden na de oorlog zijn behandeld. Zalm en Borst vinden dat ook excuses moeten worden aangeboden voor het falen van de regering tijdens de bezetting.

Borst zegt in het boek:

“We weten nu dat de jodenvervolging koningin Wilhelmina weinig bezighield.”

Wilhelmina wijdde in haar toespraken slechts enkele zinnen aan de jodenvervolging. De regering van premier Pieter Sjoerds Gerbrandy zag de joden volgens Borst als een “bijzondere groep” en niet als “echte Nederlanders”. Borst:

“Als alle katholieken of gereformeerden naar Duitsland waren gedeporteerd, had de regering in ballingschap wel instructies gegeven aan de bevolking in bezet Nederland.”

Kok wilde in 2000 aanvankelijk geen excuses aanbieden, maar deed dit onder druk van Zalm en Borst toch. Zij denken dat hij er moeite mee had omdat hij partijgenoten uit de naoorlogse tijd niet wilde afvallen.

Kok: nogal gemakkelijk naar integere voorgangers

Kok zegt in het boek dat hij er niet van houdt om namens anderen excuses aan te bieden.

“Als minister-president vond ik het nogal gemakkelijk naar integere voorgangers toe die vroeger in de regering hebben gezeten, om te zeggen ‘ik bied u excuses aan, eigenlijk ook over en namens hen, want ze hebben het fout gedaan’.”

Borst: nooit te laat om excuses aan te bieden

De interviews zijn jaren geleden afgenomen, maar Borst laat aan De Pers weten nog altijd achter haar standpunt te staan. Ze wijst er wel op dat het aanbieden van excuses voor de houding tijdens de bezetting in 2000 niet aan de orde is geweest.

Maar als ze er als premier op was gewezen, had ze excuses aangeboden.

“Het is nooit te laat om excuses aan te bieden. Maar je moet natuurlijk wel het moment goed kiezen. Niet op een dinsdagmorgen, maar op 4/5 mei bijvoorbeeld. Of tijdens de Auschwitz-herdenking.”

België heeft al wel excuses voor zijn rol tijdens de oorlog aangeboden. De in Jeruzalem wonende auteur van het boek dringt al langer aan op excuses van Nederland. Hij wijst in de Pers op de recente spijtbetuiging voor het bloedbad dat het Nederlandse leger in Rawagede aanrichtte.

“Nederland kan nu niet meer zeggen: we bieden nooit onze excuses aan, dus ook niet voor de jodenvervolging.”