Eerst fiscalist, nu 'geniale communicator' van vakbond

De staking van schoonmakers heet nu ‘de opstand der onzichtbaren’. Hoe boek je als vakbond succes met een stakingsactie? Gebruik juiste woorden op juiste moment.

Een goeie staking begint met de juiste woorden. Noem een staking van schoonmakers „de opstand der onzichtbaren” en je weet dat kranten en televisieprogramma’s gretig kolommen en zendtijd inruimen. Staak in een week waarin nieuws schaars is, zoals de eerste week van januari, en media-aandacht is verzekerd.

De jonge bestuurder van FNV Bondgenoten Ron Meyer (30) excelleert in de juiste woorden op het juiste moment. Hij is campagneleider én de tweede cao-onderhandelaar voor de 15.000 schoonmakers die lid zijn van FNV Bondgenoten.

Anton Witte zit aan de andere kant van de onderhandelingstafel. Hij vertegenwoordigt de schoonmaakbedrijven en is directeur personeelszaken bij Asito. Witte: „Meyer is een geniaal communicator. Hij is ijzersterk in quotes en bespeelt de media als geen ander.”

Meyer en zijn medebestuurders vormen officieel geen aparte vakbond, ze zijn deel van FNV Bondgenoten. Maar ze doopten hun club om tot de ‘Bond van Schoonmakers’.

Het jaarlijkse overleg met schoonmakers heette tot twee jaar geleden ‘de tweedaagse,’ nu ‘het schoonmaakparlement’. Het parlement koos in 2011 voor het eerst een ‘president’, Khadija Tahiri, werkzaam in het BovenIJ Ziekenhuis in Amsterdam-Noord. Zij zit bij de cao-onderhandelingen. „Een sterke zet.” zegt Witte. „Het geeft schoonmakers het gevoel: daar zit iemand die wij hebben gekozen.”

De taal en de nieuwe aanpak werken. Meyer: „Een paar jaar geleden was ik blij als we pagina 14 van de krant De Limburger haalden met onze acties. We komen nu in de Champions League van de media.” Meyer, nu zeven jaar bij de bond, is fiscalist. Hij werkte anderhalf jaar bij een accountantskantoor en werd daar gek, zoals hij zelf zegt.

De schoonmaakbedrijven ergeren zich aan de beelden van Meyer. Hij overdrijft. Witte: „Hij is een ouderwetse rode rakker, niet altijd realistisch.” Volgens Witte waren de eisen van de FNV zo hoog dat de bond erop kon rekenen dat de onderhandelingen zouden mislukken. „Ze hebben een primair doel en dat is 25.000 leden. Via de media-aandacht voor deze acties willen ze leden werven.”

FNV Bondgenoten is onmiskenbaar meer activistisch dan vakbond CNV Vakmensen. Bij de negen weken durende stakingen in 2010 deed CNV niet mee. En ook nu vindt CNV staken niet nodig. Cao-onderhandelaar Jan Kampherbeek: „FNV hanteert als motto dat acties tot een gesprek leiden. Wij zeggen: als er geen gesprek meer mogelijk is, komt er actie.” Meyer is zeer gedreven en goed in wat hij doet, zegt Kampherbeek, maar het is zijn stijl niet.

FNV Bondgenoten bereikt resultaten met de gekozen methode. De gedragscode die opdrachtgevers in 2010 ondertekenden is er sneller gekomen onder druk van de stakingen destijds, zegt Kampherbeek. „ Maar wij zijn minstens zo effectief voor schoonmakers.” Het aantal schoonmakers dat lid wordt, groeit bij beide bonden snel. Bij CNV van 1.000 naar 2.400 in de afgelopen tien jaar, bij FNV van 10.000 naar 15.000.

Meyer denkt dat zijn methode toepasbaar is op de hele vakbond. „Als we in de schoonmaakbranche weten te groeien, kan het overal.” Zó moet de vakbond vernieuwen: van leden eisen dat ze actief zijn. Als ze klagen over de cao, vraagt hij ze: waar was jij dan toen we onderhandelden?

Marike Stellinga