De boeken van het jaar

Jennifer Egans Bezoek van de knokploeg komt twee keer voor in de lijst van de beste boeken van 2011

Tien boeken komen twee keer voor in de lijstjes Beste Boeken van 29 redacteuren en medewerkers van Boeken. Ze zijn van Laurent Binet, Jennifer Egan, Vsevolod Garsjin, A.F.Th. van der Heijden, Alan Hollinghurst, Robert Hughes en Claude Lanzmann.

Arie van den Berg:
Eva Gerlach:  Kluwen. De Arbeiderspers, 101 blz. € 18,95. Poëzie als uitnodigende doolhof. Een hoogtepunt in Gerlachs  toch al grootse oeuvre.
Herman Pleij: Anna Bijns van Antwerpen.Bert Bakker, 399 blz. € 24,95 Hoe schrijf je een meeslepende biografie van een even vinnige als hartstochtelijke dichteres uit de 16de eeuw? Zo dus!
Judith Flanders:  The Invention of Murder. Harper Press, 556 blz. € 14,50 Een openbaring voor wie dacht dat Sherlock Holmes en het moderne misdaadverhaal fictie zijn. Flanders wijst de korte weg van ‘fatal tree’ naar detectiveroman.

Margot Dijkgraaf:
Claude Lanzmann:  De Patagonische haas. Memoires. Vert. Marianne Kaas. De Arbeiderspers, 577 blz. € 39,95  Schitterende memoires waarin de maker van Shoah, barstend van levenslust, een hele eeuw onder de loep neemt en zichzelf niet vergeet.
Laurent Binet:  HhhH. Vert. Liesbeth van Nes Meulenhoff, 447 blz. € 19,95  Spannende roman over de aanslag op ‘het blonde beest’ van Praag, waarin fictie en werkelijkheid openlijk met elkaar in de clinch liggen.
Alaa al Aswany:  Eigen vuur. Vert. Jan Jaap Ruiter. De Geus, 222 blz. € 18,90 De kiem van de Egyptische lente in grappige en scherpe verhalen verwoord door ’s lands bekendste schrijver-tandarts-activist.

Jan Donkers:
David Vann: Caribou Island. Vert. Arjaan van Nimwegen. De Bezige Bij, 284 blz. € 19,90 Een huiveringwekkende roman van een door zelfmoord gefascineerde schrijver. Wie romantische ideeën over het huwelijk (en Alaska) in stand wil houden kan beter iets anders lezen.
Karl Marlantes: Matterhorn. Vert. Otto Biersma. Meulenhoff,  544 blz. € 22,95  Hoe onwaarschijnlijk het ook mag klinken: dit is veertig jaar na dato een van de beste romans over de Vietnam-oorlog. Vooral raak in de scènes tussen de gevechten in.
Chad Harbach: The Art of Fielding. Little, Brown, 512 blz. € 14,99 Een meespelend debuut dat een gooi doet naar de status van klassieker. Het onderwerp (honkbal, the great American pastime) helpt daar mooi aan mee.

Rob van Essen:
Hari Kunzru verraste met Gods Without Men (Hamish Hamilton, 384 blz. €18,-), een glasheldere maar raadselachtige roman over een kind dat spoorloos verdwijnt in een woestijn waar vreemde verschijnselen tot een ufo-cultus hebben geleid.
Reizen door tijd en ruimte speelden ook een grote rol in het labyrintische Veilig leven in een sciencefictionwereld (vert. Roland Fagel, Prometheus, 271 blz. €19,95), waarin Charles Yu de zoektocht van een zoon naar zijn vader in een krankzinnig sciencefictiondecor plaatste.
Sebastian Barry bevestigde zijn stilistisch meesterschap met In het beloofde land (vert. Johannes Jonkers, Querido, 272 blz. € 18,95), het ontroerende relaas van de belevenissen van een Ierse vrouw die in Amerika door haar verleden wordt ingehaald.

Elsbeth Etty:
Timothy Snyder:  Bloedlanden, Europa tussen Hitler en Stalin. Vert. Patty Adelaar en Ton Heuvelmans. Ambo, 639 blz. € 39,95 Verschrikkelijke, deprimerende, maar noodzakelijke lectuur over het lot van Midden- en Oost-Europa rond WO II.
Maaike Meijer:  M. Vasalis. Een biografie. Van Oorschot, 967 blz. € 49,90  Hartveroverend portret van hartveroverende vrouw en dichter Kiek Leenmans, alias Vasalis. Alles wat ik altijd al wilde weten over dit intense leven en wonderbaarlijke talent.
Julian Barnes:  Alsof het voorbij is. Vert. Ronald Vlek. Atlas, 158 blz. € 19,50 Babyboomer blikt terug: ‘Hoe konden we weten dat ons leven allang begonnen was, dat er al voordeel was verkregen en schade aangericht?’

Arjen Fortuin:
Stephan Enter: Grip. Van Oorschot, 183 blz. € 17,50  Schitterend geschreven en strak gecomponeerde bergbeklimmersroman, steekt ver boven het literaire laagland uit.
Laurent Binet:  HhhH. Vert. Liesbeth van Nes. Meulenhoff, 447 blz. € 19,95  Bij vlagen briljante roman over een Fransman en zijn obsessie voor   een knullig complot dat toch de  geschiedenis veranderde.
A.F.Th. Van der Heijden:   Tonio. Een requiemroman. De Bezige Bij, 640 blz. € 23,90 Onvolmaakt en onvergetelijk.

Kester Freriks:
Karl Ove Knausgård: Vader. Mijn strijd 1. Vert. Marianne Molenaar. De Geus, 445 blz. € 25,-  Eerste deel van een indrukwekkende reeks van zes autobiografische romans, onder de gezamenlijke titel Mijn strijd. Knausgård (1968) beschrijft schitterend zijn eigen leven, noemt het non-fictie maar maakt er op weergaloze wijze fictie van. Een Noorse Proust.
Steve Sem-Sandberg: De onzaligen van Lódz. Vert. Geri de Boer. Anthos, 598 blz. € 24,95  Monumentale, grootse roman over het  getto van Lódz tussen april 1940 en januari 1945. Historie en fictie vallen prachtig samen. In Zweden terecht bekroond met de Augustprijs.
Jan Procházka: Koets naar Wenen. Vert. Herbert van Lynden. Wereldbibliotheek, 128 blz. €15,90 Indringende roman, geschreven in 1967, over een boerin die wraak neemt op twee Duitse soldaten. Ze rijdt welbewust met hen eindeloos door het bos. Barok en weldadig van taal, en vooral dat maakt het boek subliem.

Bart Funnekotter:
Robert Fabbri:  Vespasian.  Tribune of Rome. Atlantic Books, 384 blz. €12,- Veelbelovend eerste deel van een romanreeks over de Romeinse keizer Vespasianus. Geschiedenisles boordevol actie.
Ian Kershaw:  Tot de laatste man. Duitsland 1944-1945. Vert. Ronald Kuil en Tiny Mulder. Unieboek/Spectrum, 624 blz. €30,- Waarom vochten de Duitsers door terwijl de oorlog allang verloren was? Hitler-biograaf Kershaw dringt diep door in de structuren van het Derde Rijk.
Simon Sebag Montefiore:  Jeruzalem.   Een biografie. Vert. Henk Moerdijk, George Pape en Mieke Hulschbos. Nieuw Amsterdam,   732 blz. € 39,95  Overdonderende geschiedenis van de belangrijkste stad op aarde.

Roelof van Gelder:
Edmund de Waal:  Het knoopjeskabinet. Mistral, 320 blz. € 19,95 Een collectie netsukes uit familiebezit is de leidraad bij deze even enerverende als ingetogen speurtocht door Europa naar het joodse bankiersgeslacht Ephrussi.
Peter Raedts:  De ontdekking van de Middeleeuwen. Geschiedenis van een illusie. Willeke Lempens. Wereldbibliotheek, 432 blz.  € 29,90 Hoe een achterlijke epoche veranderde in een ideaal van sprookjesachtige gemeenschapszin.
De Bosatlas van de geschiedenis van Nederland. Noordhoff, 576 blz.  € 99,95 (tot 01.01.2012; daarna € 119,95) Zet die nostalgische schoolplaten uit uw hoofd en sluit u op met deze kaarten, grafieken en tabellen.

Robert Gooijer:
Leif G.W. Persson:  De man die de draak doodde Vert. Elina van der Heijden en Kim Snoeijing. Cargo,  412 blz. € 19,90
Anti-held politieman Backström is een incompetente hufter die iedereen schoffeert tijdens een hilarisch en spannend moordonderzoek. Persson is de anti-Stieg Larsson.
Bram Dehouck:  Een zomer zonder slaap. De Geus, 190 blz. € 18,90  Het Vlaamse dorp Blaashoek verandert door een combinatie van paté en windmolens in de moordhoofdstad van Europa. Prachtig en ingehouden komisch geschreven.
Andrew Pyper: De wachters. Vert. Mieke Vastbinder. Anthos, 303 blz. € 19,95 Intelligente, gevoelige en licht bovennatuurlijke thriller over diepe schuldgevoelens van drie mannen die terugkeren naar het spookhuis uit hun jeugd. Over dood, het verleden en de macht van schuld en spijt. Eng.

Ger Groot:
Joan Sales:  Ongewisse glorie. Vert. Adri Boon. Menken Kasander & Wigman,  912 blz. € 49,50  Ongewone en onthutsende kijk op de Spaanse Burgeroorlog in een half-vergeten Catalaanse klassieker aan gene zijde van goed en kwaad
Alexis de Tocqueville: Over de democratie in Amerika. Vert. Hessel van Daalder en Steven van Luchene. Lemniscaat, 1166 blz. € 64,50  Veelvuldig geciteerde en imposante studie waarin veel méér te ontdekken valt dan dat ook een democratie dictatoriaal kan zijn.
Connie Willis: Blackout. Ballantine Books, 493 blz. € 19,- Vanuit de toekomst naar het verleden. Tijdreizigers beleven de Blitzkrieg en evacuatie van Duinkerken onder de pen van de grand lady van de SF.

Arnold Heumakers:
Erik Menkveld: Het grote zwijgen. Van Oorschot, 390 blz. € 20,-  De natuur trekt zich niets van ons aan,  de kunst is ons verzet daartegen. In deze secuur geschreven historische roman over de vriendschap tussen de componisten Alphons Diepenbrock en Matthijs Vermeulen wordt het een aangrijpend drama.
Robert Anker: Oorlogshond. Querido, 336 blz. € 18,95   Veel romans worden ontregelend genoemd, maar deze is het. In dit volwassen jongensboek worden alle gangbare ideeën over onderwijs, elite, seksualiteit, macht en geweld zo eigenzinnig door elkaar gegooid, dat je wel gedwongen wordt er opnieuw over na te denken.
George Craig e.a. (red.): The Letters of Samuel Beckett. Volume II: 1941-1956. Cambridge University Press, 791 blz. € 48,-  Wat wilde Beckett met zijn raadselachtige werk? In deze prachtige, karakteristieke brieven uit misschien wel de belangrijkste periode van zijn leven komt men soms dicht in de buurt van een antwoord.

Bas Heijne:
Alan Hollinghurst: Kind van een vreemde. Vert. Ton Heuvelmans, Edzard Krol. Prometheus, 493 blz.  € 19,95
In zijn nieuwe, grote roman toont Hollinghurst zich een Engelse meester. Een in een poëziealbum neergekrabbeld gedicht aan de vooravond van de eerste Wereldoorlog vormt het begin van een even sublieme als wrange dans door de tijd.
Vsevolod Garsjin: De beren en andere verhalen. Vert. Hans Boland. Athenaeum- Polak & Van Gennep, 230 blz.  19,95
Springlevende en ook onthutsende verhalen van Russische cultschrijver, die in 1888 op 33-jarige leeftijd zelfmoord pleegde, strak vertaald door Hans Boland.
Joanna Bourke: What  It  Means to Be Human. Reflections from 791 to the Present. Virago Press, 496 blz. € 40,–
Duizelingwekkende, intelligente studie over hoe de mens worstelt met wat dat nu precies is, een mens. Over de vage grens tussen mens en dier en de verbeten demarcatielijnen tussen mensen onderling.

Bernard Hulsman:
Francis Spufford: De Rode Belofte. Vert. Toon Dohmen. Nieuw Amsterdam, 480 blz. € 27,95 18 schitterende verhalen over een onmogelijk onderwerp (planning in  Sovjet-Unie onder Chroesjtsjov) die het tekort van de economische wetenschap aantonen.
Edward Glaeser: Triumph of the City. How Our Greatest Invention Makes Us Richer, Smarter, Greener, Healthier, and Happier. Penguin Press, 338 blz. € 30,-  Hartstochtelijk pleidooi voor intensieve stedenbouw die in alle opzichten goed is voor de wereld.
Robert Hughes: De zeven levens van Rome. Een cultuurgeschiedenis van de Eeuwige stad Vert. Frans van Delft, Miebeth van Horn, Balans, 512 blz. € 34,95 Lofzang vol bravoure en strong opinions op de grootste kunststad op aarde.

Auke Hulst:
Jennifer Egan: Bezoek van de knokploeg. Vert. Ton Heuvelmans. De Arbeiderspers,  334 blz. € 19,95 Uitermate virtuoos mozaïek waarin Egan met een scherp oog voor psychologie de (vaak subtiele) scharnierpunten in mensenlevens blootlegt. Treurig, geestig én functioneel hip.
Frank Dikötter:   Mao’s Massamoord. Het Spectrum, € 29,90 Hoe kwaad kan een boek maken? Dikötters baanbrekende onderzoek naar Mao’s Grote Sprong Voorwaarts laat zien: furieus. Koel worden oorzaken en gevolgen – 45 miljoen doden! – in kaart gebracht. En passant worden aspecten van het staatssysteem blootgelegd die onverminderd tot nadenken stemmen.
Francisco Goldman: Zeg haar naam. Vert.  Olaf Brenninkmeijer en Frank Lekens. Lebowski, 446 blz. € 19,90 Altijd tricky, schrijven over verlies. Goldman, die zijn jonge vrouw Aura verloor door een bizar surfongeluk, omzeilt alle valkuilen en bouwt uit woorden een hartverscheurend monument.

Toef Jaeger:
Is schrijven over de middenklasse in India saaier dan schrijven over de  armen? Nee, bewijst Aravind Adiga in De laatste man in de toren (vert. Arjaan van Nimwegen, De Bezige Bij,  488 blz. € 19,90), waarin hij het beste van zijn vorige twee boeken combineert.
Hoe idyllisch is Sarah Palins Alaska? Hels, zo toont David Vann in Caribou eiland (vert. Arjaan van Nimwegen, De Bezige Bij, 284 blz. € 19,90). Het treurige, koude landschap leidt tot eenzaamheid en zelfmoord.
Wat te doen wanneer het monument voor de nabestaanden van 9/11 ontworpen wordt door een moslim? Amy Waldman geeft in haar debuutroman De inzending (vert. Thera Idema, Contact, 414 blz. € 24,95) geen antwoord.

Anneriek de Jong:
Nicol Ljubic: Zeezwijgen. Vert. Nelleke van Maaren. Babel & Voss, 192 blz. €17,95  Een jongen die verliefd wordt op de dochter van een oorlogsmisdadiger: het lijkt ver gezocht, maar de Kroatische Duitser Ljubic schrijft deze onmogelijke love story overtuigend op, in simpele, melodieuze zinnen die de Balkanoorlogen heel dichtbij brengen en de daders ook.
Sherko Fatah: Ein weisses Land. Luchterhand Literatur Verlag, 478 blz. €22,–  De verteller van dit epos is een schurk die ongehinderd door morele bagage de schurkachtigheid van anderen blootlegt, waardoor we een onthutsend beeld krijgen van de jodenhaat in Duitsland én in Fatahs vaderland Irak.
Kristof Magnusson: Ik was het niet. Vert. Hilde Keteleer. De Geus, 285 blz. €19,90  Dat deze auteur van huis uit komedieschrijver is, merk je aan de misverstanden in zijn nieuwe, aan de economische crisis gewijde boek: drie dolende zielen raken verwikkeld in doldwaze complicaties vlak voor en vlak na de val van een machtige bank.

Sjoerd de Jong:
David Folkenflik (red.): Page One. Inside the New York Times. PublicAffairs, 188 blz. € 16,99  Meelevend boekje legt alle dilemma’s, nee uitdagingen, bloot van een kwaliteitskrant in de 21ste eeuw: druk of digitaal, snel of slow, breed of diep, looiig of lollig. Hoe het zoet na het zuur nog op zich laat wachten.
Annet Mooij: Dag in dag uit. Een journalistieke geschiedenis van de Volkskrant vanaf 1980. De Bezige Bij, 368 blz. € 19,90 Meeslepend boek (voor journalisten) legt alle frontlijnen bloot op een redactie in benauwende, nee uitdagende maatschappelijke en economische turbulentie. Hoe het zuur verdween uit een links dagblad.
Jaffe Vink: Het gifschip. Verslag van een journalistiek schandaal. Prometheus, 80 blz.  € 9,95  Messcherp boekje legt, even genadeloos als uitdagend, alle valkuilen bloot van journalistieke rampzucht, kuddegedrag en dedain voor bètakennis, maar raakt in de hitte van de strijd  bekneld in het eigen, ideologische schuttersputje. Hoe de zuurgraad van de pers en die van het afval zich tot elkaar verhouden.

Atte Jongstra:
Armand Schulthess: Rekonstruktion eines Universums. Edition Patrick Frey, 435 blz. € 127,- Over de uitzinnige openlucht-encyclopedie van de Zwitserse zonderling Armand Schulthess (1901-1972). Fascinerend, tragisch – Schlumpf was getuige van de vernietiging van dit naslag-levenswerk.
John Julius Norwich: De pausen. Een geschiedenis. Vert. Roland Fagel. Bert Bakker, 565 blz. € 34,95  Alle pausen op een rijtje, een parade van onvermogenden, corruptietypes, geilbakken, hennentasters en simpelmannen. Geen uitzonderingen? Die zijn er ook. Een paar.
A.F.Th. Van der Heijden:  Tonio.  Een requiemroman. De Bezige Bij, 640 blz. € 23,90  Wereldliteratuur, waarin de auteur zoekt naar omstandigheden en ware toedracht van het ongeluk dat zijn enige zoon het leven kostte. Een verbijsterende prestatie.

Marco Kamphuis:
Vsevolod Garsjin: De beren en andere verhalen. Vert. Hans Boland. Athenaeum-Polak & Van Gennep, 230 blz. 19,95 Sublieme verhalen van de tragische Russische schrijver wiens ‘kristallen ziel’ door Tsjechov en andere vrienden geroemd werd.
Claude Lanzmann:  De Patagonische haas.  Memoires. Vert. Marianne Kaas. De Arbeiderspers, 577 blz. € 39,95
Wanneer je zoveel avontuur in je leven weet te proppen als filmmaker (Shoah), journalist en verzetsstrijder Lanzmann, en zowel vriend van Sartre als minnaar van Simone de Beauvoir was, mag je daar in een gloedvolle autobiografie best over opscheppen.
Herakleitos:  Alles stroomt. Vert. Paul Claes, Athenaeum-Polak & Van Gennep, 198 blz. €29,95 Overgeleverde fragmenten van de dialectische filosoof, Westerse pendant van Lao Zi, vertaald en toegelicht door Paul Claes. ‘De weg naar boven en naar beneden zijn één en dezelfde.’

Sebastiaan Kort:
Ik hoop dat Johan de Booses Bloedgetuigen (De Bezige Bij Antwerpen, 734 blz. € 29,95) uiteindelijk met meer beloond wordt dan alleen de Halewijnprijs van de gemeente Roermond, want het is een fenomenale roman, waarin vooral het trieste lot van de Russische culturele elite in de 20ste eeuw indrukwekkend uitgewerkt is.
De kaart en het gebied (Vert. Martin de Haan, De Arbeiderspers, 345 blz €19,95) van Michel Houellebecq staat vol met zinnen waarvan je als lezer bijna niet weet of je er nu om moet lachen of huilen. ‘Houdt u van charcuterie?’
Joris van Casterens Het zusje van de bruid.  (Prometheus, 220 blz. € 17,95) is een koel geschreven journalistiek-romaneske grensverkenning over een gedoemde relatie met een gedoemde vrouw.

Michiel Leezenberg:
Oguz Atay: Het leven in stukken. Vert. Margreet Dorleijn en Hanneke van der Heijden. Athenaeum-Polak & Van Gennep,
768 blz. € 29,95 Briljante vertaling van een Turkse klassieker die qua taalrijkdom en veelstemmigheid Orhan Pamuk doet verbleken.
Jorge Luis Borges: Alle gedichten. Vert. Barber van de Pol en Maarten Steenmeijer. De Bezige Bij, 1250 blz. € 59,90
Voorbeeldige en volledige vertaling van een poëtisch oeuvre dat ten onrechte in de schaduw van Borges’ verhalen is gebleven.
Jonardon Ganeri: The Lost Age of Reason: Philosophy in Early Modern India, 1450-1700 Oxford University Press, 304 blz. € 33,99 Baanbrekende studie over een vergeten hoofdstuk in de wereldgeschiedenis van het denken.

Janet Luis:
Jeroen Brouwers:   Bittere bloemen. Atlas, 290 blz. € 19,95 Adembenemende laatste reis van een 80-jarige schrijver na een hersenbloeding. Zweetsokken, winkelhaken, kapotte brillen, valpartijen en zuurstoftekort. En toch nog verliefd. Hij bezwijkt tijdens het formuleren van een laatste, gloedvolle gedachtegang.
Levie de Lange: Het verhaal van mijn leven. Derde druk, met nawoord van Frida Vogels. Van Oorschot, 192 blz. € 15,- Het droge, glasheldere en daardoor des te hartverscheurender levensverhaal van een joodse arbeider uit Amsterdam Noord. Hij overleefde Auschwitz. Zijn vrouw en vijftien kinderen niet.
Erik Vlaminck:  Brandlucht. Wereldbibliotheek, 246 blz. € 18,90 Tragikomische familiegeschiedenis. Een vader die niet kan kiezen tussen België en Canada sleurt zijn vrouw en dochter mee in zijn bestaansonzekerheid. De gevolgen zijn nauwelijks te overzien. Veel dode dieren en brandende huizen.

Guus Middag:
The Word Exchange.  Anglo-Saxon Poems in Translation. W.W. Norton & Co., 558 blz. € 30,99 Een schatkist: liefdesliederen, avonturen, medische tips, toverspreuken, bijbelverhalen, heiligenlevens, veldslagen – allemaal in het oud-Engels, in strakke verzen, vele eeuwen voordat een Vlaamse monnik Hebban olla vogala op papier krabbelde.
Jacob Haafner:  Exotische liefde. Bewerking Thomas Rosenboom. Athenaeum-Polak & Van Gennep, 282 blz. € 24,95
Een meeslepend reisverhaal: Haafner liet zich in 1786 duizend kilometer lang door India dragen, in een draagbed, en noteerde wat hij onderweg dacht en meemaakte. En toen werd hij ook nog eens verliefd op Mamia, een danseresje uit een rondtrekkend dansgezelschap.
Lev Loseff: Joseph Brodsky. A Literary Life. Vert.  Jane Ann Miller. Yale University Press, 334 blz. € 30,50 Een levendige biografie en meteen ook een levendige verzameling korte essays over taal, poëzie, politiek, erotiek, filosofie, religie en nog veel meer – en alles even helder, degelijk en onderhoudend.

Beatrijs Ritsema:
Alan Hollinghurst: Kind van een vreemde. Vert. Ton Heuvelmans, Edzard Krol. Prometheus, 493 blz.  € 19,95  Een in de Eerste Wereldoorlog gesneuvelde en  tot dichter van zijn generatie uitgeroepen jongeling vormt het brandpunt van een meeslepende familiesaga over de periode 1914-2008. Boek valt ook te lezen als een sociale geschiedenis van homoseksualiteit in Engeland.
Jeffrey Eugenides:  Huwelijk. Vert. Jan de Nijs en Gerda Baardman. Prometheus, 398 blz. € 19,95  Studenten in de post-moderne, deconstructivistische jaren tachtig, op zoek naar liefde en hun lotsbestemming. Een klassiekcoming-of-age-verhaal, zo tintelend dat vrees voor de dood van de roman verpulverd wordt.
David Lodge:  A Man of Parts. Vintage, 496 blz. € 16,99 Op feiten en geschriften gebaseerde roman over de schrijver/ wereldverbeteraar H.G. Wells. Met geestige pen en scherp psychologisch inzicht schetst Lodge een intrigerend portret van deze literaire reus, die zijn ideaal van vrije liefde met wisselend succes in de praktijk bracht. Een leven van liefde, literatuur en socialisme.

Maartje Somers:
Abhijit Vinayak Banerjee en Esther Duflo:  Arm & kansrijk. Een nieuwe visie op het bestrijden van armoede. Vert. Chiel van Soelen en Pieter van der Veen. Nieuw Amsterdam, 304 blz. € 22,95 Het blijkt te werken als je wetenschappelijk  uittest hoe ontwikkelingshulp precies werkt, zo blijkt uit dit belangrijke boek. Nota bene: dat dit nieuw is bewijst hoezeer loze retoriek het debat over ontwikkelingshulp domineert.
Carolyn Steel:  De hongerige stad. Vert. Wybrand Scheffer. NAi uitgevers, 339 blz. € 19,95
De 19de-eeuwse melktreinen naar Londen, de geschiedenis van keuken, markten en het riool: levendige, originele en actuele kroniek van de stedelijke spijsvertering.
Amy Chua:  Strijdlied van de tijgermoeder. Vert. Wenneke Savenije. Nieuw Amsterdam,  255 blz. € 18,95 Harde en geestige kroniek van een opvoeding,  tegelijk een verkenning van botsende oosterse en westerse waarden. Een boek waar ik hardop om lachte en lang aan terug bleef denken.

Pieter Steinz:
Miquel Bulnes:  Het bloed in onze aderen. Prometheus, 624 blz. € 24,95  Het woord ‘ambitieus’ schiet te kort voor deze spannende en goed geschreven roman over de opmaat naar de Spaanse Burgeroorlog.
Jennifer Egan:  Bezoek van de knokploeg. Vert. Ton Heuvelmans.  Arbeiderspers, 334 blz. € 19,95
Een dozijn short stories én een powerpointpresentatie vormen  een ontroerende muziekroman die Proust en  popcultuur verenigt.
Joshua Foer:  Het geheugenpaleis. De vergeten kunst van het onthouden. Vert.  Janneke Zwart, De Bezige Bij, 344 blz. € 19,90  Een journalist schoolt zichzelf binnen een jaar om tot geheugenkampioen van Amerika en schreef daar een inspirerend boek over.

Marieke van Twillert:
Truus Matti:  Mister Oranje. Leopold, 150 blz. € 12,95 Een verhaal vol vaart en kleur over de New Yorkse loopjongen Linus die in contact komt met de Nederlandse schilder Piet Mondriaan.
Marjolijn Hof: Mijn opa en ik en het varken oma. Tekeningen van Judith Ten Bosch, Querido, 101 blz. € 13,95 Fijnzinnige, licht absurde verhalen over een opa die als een geobsedeerde hoogzwangere niet kan stoppen met pannenkoekenbakken. En een kleindochter die hoopt ‘s nachts een neushoorn te worden.
Bart Moeyaert:  De melkweg. Querido, 150 blz. € 12,95 Over het belang van op een muurtje zitten en heel weinig doen. ‘We hielden ons bezig met niksen, en niksen was niet hetzelfde als vervelen.’

Marianne Vermeijden:
Rudi Fuchs: Kijken. Een leesboek over kunst. Ludion, 171 blz. €24,90 Een geduldige leermeester die uiteenlopende schilderijen en beelden zodanig beschrijft en vergelijkt dat je méér te zien krijgt dan je zelf ooit gezien kon hebben.
Robert Hughes: De zeven levens van Rome. V ert. Frans van Delft, Miebeth van Horn.  Balans, 512 blz. € 34,95 Net als in De fatale kust, over zijn vaderland Australië, dendert Hughes weer met lef, belezenheid en stilistische Zwung door een paar duizend jaar geschiedenis.
Kristen Lubben (red.): Magnum Contactafdrukken. Thoth/Lannoo, 508 blz. €95,-  ‘Een grafschrift voor het contactvel’, dat onthult wat voorafging en volgde op wereldberoemde en minder beroemde Magnum-opnamen, en daarnaast typische gedragskenmerken van de desbetreffende fotograaf bloot legt.