Bekijk een Michelangelo eens als een Mondriaan

Het is heel mooi dat Bianca Stigter in het Cultureel Supplement van 22 december aandacht besteedt aan de honderdste verjaardag van abstracte kunst. Ze brengt naar voren dat je een Mondriaan als een Michelangelo zou moeten bekijken, maar hoewel het logisch bezien identiek is, zou ik dat willen omkeren.

Hang eens een hele rij figuratieve schilderijen elkaar. Waarom vind je de ene mooier dan de andere? Het gaat niet om het plaatje, maar om compositie, lijnvoering, toets, palet. De abstracte kunst heeft getoond dat de dingen die je bijvoorbeeld met verf kunt doen voldoende zijn voor esthetisch genieten. Dat je dus naar Michelangelo kunt kijken alsof het een Mondriaan is: wat doet hij met de verf, zijn penselen en het vlak?

Door abstracte kunst leek kunst bevrijd van verhaaltjes. Dat de kern van deze bevrijding niet erg is doorgedrongen, kun je horen als je per ongeluk terechtkomt in een rondleiding in een zaal met moderne kunst. Verhalen en anekdotes genoeg, maar gewoon kíjken?

Na een eeuw abstractie zou het passend zijn om een museum voor verhaalloze kunst op te richten, het Museum Zonder Titel, met uit alle depots van het land samengestelde wisseltentoonstellingen. Er is zo veel dat onzichtbaar voor het publiek hangt te verstoffen. Voeg daar zalen met nieuw werk aan toe. Er zijn en blijven miljarden manieren om abstract én mooi werk te maken. Je zou dit beeldende kunst in nauwere zin kunnen noemen – kunst die de verf nodig heeft en het niet moet hebben van een megalomaan, met Hemaverf uitgevoerd concept.

Weia Reinboud

Utrecht