Aanval op terreurgroep Al-Shabaab in Somalië

In het door burgeroorlog verdeelde Somalië is een serieus offensief in gang gezet tegen de terreurgroep Al-Shabaab. Maar laat die zich wel militair uitschakelen?

Somalië en zijn buurlanden zijn een gezamenlijk offensief begonnen tegen de islamitische terreurgroep Al-Shabaab. Doel van de door de Somalische regering afgekondigde actie ‘Herstel vrede en stabiliteit’ is het land „te bevrijden van alle extreme groepen”. Het eerste succes van de op oudejaarsavond afgekondigde operatie is de verovering gisteren van de strategische handelsstad Belet Huen in Midden-Somalië bij de Ethiopische grens.

Aan de verovering van Belet Huen deden veel Ethiopische soldaten mee. In het zuiden voeren Keniaanse soldaten, die in oktober Somalië binnenvielen, een traag offensief uit richting de havenstad Kismayo. In de hoofdstad Mogadishu kreeg de vredesmacht van de Afrikaanse Unie (AU), bestaande uit Oegandese en Burundese troepen, vorige maand versterking van 800 man van het leger van Djibouti.

Leiders van de terreurgroep Al-Shabaab geven toe onder grote druk te staan. Gisteren riepen ze de bevolking op de wapens op te nemen tegen „alle invasiemachten”.

Alle tekenen van het diplomatieke en militaire front wijzen er op dat na 21 jaar burgeroorlog serieuze pogingen worden ondernomen het Somalische conflict te beslechten. De landen in de regio nemen daarbij het initiatief, aangemoedigd en geassisteerd door Westerse landen zoals de VS en Frankrijk. Samen met Noord-Nigeria staat Somalië nu in het brandpunt van de strijd tegen terroristische groepen in Afrika. Steeds meer Somaliërs in de diaspora in Amerika en Europa voelen zich aangesproken tot de jihad en reizen naar de trainingskampen van Al-Shabaab.

Door de groeiende aanwezigheid van Al-Shabaab in buurland Kenia besloten de Keniaanse autoriteiten al vorig jaar tot een militaire interventie in Somalië. Die werd pas in oktober uitgevoerd, na ontvoeringen van twee Westerse toeristen en twee blanke hulpverleners. Hoewel Al-Shabaab vermoedelijk niet verantwoordelijk was voor deze kidnappings, kreeg de groep wel de schuld en Kenia gebruikte het voorval als voorwendsel voor zijn invasie.

In Kenia, waar ruim een kwart van de bevolking moslim is, vrezen de autoriteiten vooral voor oplopende spanningen tussen christenen en moslims door de acties van Al-Shabaab. Op oudejaarsavond pleegde Al-Shahaab een aanslag op een discotheek in de stad Garissa. Eerder al voerde de organisatie vier aanslagen uit, waaronder op een kerk.

Kenia begon zijn invasie op eigen initiatief. Het wil nu dat de VN, die al de vredesmacht van de Afrikaanse Unie in Mogadishu bekostigen, ook voor het Keniaanse leger in Somalië gaan betalen. Het strategische doel van de Kenianen is de verdrijving van Al-Shabaab uit Kismayo. Een groot deel van Al-Shabaabs financiën is afkomstig van in die havenstad geïnde invoerbelastingen. Meer dan welke militaire tegenvaller zal de verovering van Kismayo een zware nederlaag betekenen voor de terroristen. „Al-Shabaab zal dan zeker terug slaan met aanslagen in Kenia”, voorspelt een kenner van Somalië.

Dat is misschien wel het grootste dilemma voor vredestichters in Somalië. Als Al-Shabaab militair wordt verslagen, kan de groep een nog groter terroristische gevaar gaan vormen. „Nu probeert Al-Shabaab ook Somalië te besturen en daarom moet ze overleg voeren met hulporganisaties en andere officiële instanties. Dat houdt de extremisten een beetje in het gareel. Als ze straks nog louter een terroristische organisatie vormen en zich terugtrekken in de bergen, zullen ze gevaarlijker worden”, zegt de Somalische expert. „Er is geen militaire oplossing voor het conflict, er moet worden overlegd met Al-Shabaab”.