De wethouders wijzen steevast naar Den Haag

Geef de gemeenten niet de schuld dat ze moeten bezuinigen. Het moet van Den Haag, zeggen wethouders. Ze gaan nu maar bezuinigen op groen, wegen, cultuur en de riolering.

Nederland, Rotterdam, 01 september 2010, Trapveldje voetbalveldje speelplek in de wijk woonwijk Woonwijk , Rotterdam Schiebroek deelgemeente Schiebroek Hillegersberg veldje beleid groenvoorziening behoefte speelvoorzieningen speelmogelijkheden flats flat achterstandsbuurt grasveldje doel doelpalen Peter Hilz

Alle „Henken en Ingrids” van Nederland moeten één ding goed beseffen. „Alle narigheid” komt uit Den Haag. En daar is de gemeente dus niet verantwoordelijk voor.

Aldus één van de wethouders financiën die deelnamen aan het onderzoek van deze krant en onderzoeksbureau OverheidInNederland.nl naar hoe gemeenten er financieel voorstaan. De gemeenten krijgen volgend jaar te maken met een reeks bezuinigingen. In het onderzoek wordt opvallend vaak met de beschuldigende vinger gewezen. En die wijst maar één kant op: die van het kabinet. Dáár komen de bezuinigingen vandaan, dáár moet de burger zijn met klachten.

„Wij zullen duidelijk aangeven welke maatregelen door de Rijksoverheid zijn opgelegd en welke maatregelen wij daar als gemeente tegenover zetten. Ere wie ere toekomt”, aldus een ondervraagde wethouder. Een ander: „Wij hoeven de bezuinigingen van het Rijk niet te verantwoorden. Dat mag men in Den Haag doen.”

Meer dan de helft van de 140 deelnemende wethouders vindt dat het kabinet te veel op gemeenten bezuinigt. De inkomsten via het Gemeentefonds (28 miljard euro) zullen binnen vijf jaar dalen, verwacht driekwart van de wethouders. Hen rest weinig anders dan snijden in de eigen organisatie en bezuinigen. Als dat nodig wordt, zullen ze vooral op cultuur en maatschappelijke voorzieningen korten, maar ook de groenvoorziening, riolering en wegen blijven niet buiten schot. En bij zeker zes van de tien gemeentes nemen volgend jaar de lokale belastinginkomsten toe.

De wethouders zijn kritisch over oud-minister Piet Hein Donner. Volgens 41 procent heeft hij rond het bestuursakkoord tussen Rijk en lagere overheden ‘slecht’ of ‘zeer slecht’ geopereerd. Slechts 14 procent van hen vindt dat Donner het goed of zeer goed heeft gedaan.

Hoe verder?

Eén uitweg spreekt aan: meer gemeentelijke belastingen. Bijna zeven op de tien wethouders zijn daar voorstander van. Dat het rijk taken naar de gemeente verschuift, prima, maar bij decentralisatie van taken hoort ook „decentralisatie van belastinginning”. „Dat hoort bij de gemeentelijke autonomie.” Ook de burger heeft daar voordeel van: die kan beter zien wat hij voor zijn belastinggeld terugkrijgt. Meer belasting voor de burgers dus? Nee, haasten de wethouders te zeggen. „Het gaat niet om stijging van gemeentebelastingen, het gaat om het primaat wie er wat mag heffen.”