Italië plots populair op obligatiemarkt

Italië slaagde er gisteren met gemak in om vele miljarden te lenen op de obligatiemarkt. Is dit het Monti-effect of speelt er wat anders?

Grijpt de Europese Centrale bank via een omweg toch in op de primaire markt voor Europese staatsobligaties?

Die theorie doet in ieder geval de ronde na de uitgifte van Italiaanse staatsobligaties vandaag en gisteren. Vooral de veiling gisteren, waar Italië 9 miljard euro ophaalde aan kortlopende leningen (met een looptijd van 6 maanden) tegen een gemiddeld rentepercentage van 3,25 procent, is aanleiding om indirecte invloed van de ECB te vermoeden.

Een maand geleden betaalde Italië bij een soortgelijke veiling 6,5 procent rente. Dat was toen een absoluut record.

De rentedaling van 3,25 procentpunt kan moeilijk totaal verklaard worden door toegenomen vertrouwen van beleggers in de maatregelen van de Italiaanse regering van technocraat Mario Monti. Voor de kerstdagen gaf het Italiaanse parlement de benodigde toestemming voor een crisisbegroting. Dat zal beleggers vertrouwen geven dat de Italiaanse politiek de ernst van de situatie inziet. Tegelijkertijd moet Monti nog beginnen aan de hervorming van de economie, die al jaren te weinig groeit vertoont.

Diverse analisten wijzen erop dat de ingreep van de Europese Centrale Bank van vorige week mogelijk een belangrijke rol speelt. De ECB verstrekte vorige week 489 miljard euro aan driejaarsleningen aan 523 Europese banken. Italiaanse banken zouden massaal hebben ingetekend op de crisismaatregelen van de centrale bank in Frankfurt.

Over de lening van de ECB betalen banken een zeer lage rente. De vraag is wat banken vervolgens weer kunnen doen met het geld dat ze van de ECB aantrekken. Deels geven banken het weer terug aan de ECB. Het bedrag dat banken in de eurozone de afgelopen dagen bij de centrale bank in Frankfurt stalden is opgelopen tot recordhoogtes. Vanacht werd 436 miljard euro bij de ECB geparkeerd.

Maar banken krijgen nauwelijks (0,25 procent) rente over het geld dat ze in Frankfurt stallen. Kortlopende Italiaanse obligaties bieden dan ook een beter rendement en lijken dus een aantrekkelijke bestemming voor het goedkope geld dat werd uitgeleend door de ECB. Zo lang het kortlopende obligaties betreft lijkt het risico voor de banken ook beperkt. Tegen de tijd dat de lening van de ECB afloopt, zijn de staatsleningen al terugbetaald.