Hebben roofvogels last van mist?

Olivier Wijtenburg en Irene van Wermeskerken stonden eind november in de file door mistig weer. Een van de twee zag een dode buizerd langs de kant van de weg. Ze vroegen zich af: hindert mist ook een roofvogel?

Nou, behoorlijk, zo lijkt het. Op de website van zeehonden- en vogelopvang Ecomare staat dat de mist vorige week tenminste vier volwassen ruigpootbuizerds fataal werd. Ze verhongerden op Texel. Biddend speuren naar prooi was onmogelijk.

Volgens Chris-Jan van der Heijden van Vogelbescherming Nederland lijden vooral jonge en biddende roofvogels onder mist. „Het jong is onervaren, kent de juiste plekjes niet en heeft nog weinig gevoel voor timing. En voor de biddende roofvogel die jaagt op zicht is mist funest. Er is niks te zien vanaf vijftig meter hoogte.” Uilen hebben minder last, zij jagen op een gehoor dat zo fijngevoelig is dat het nog muizen waarneemt onder een dik pak sneeuw.

Maar de vogelwereld is verdeeld. Rob Bijlsma, auteur van een roofvogelatlas, meent juist dat mist geen probleem vormt voor roofvogels. „Jonge vogels zijn altijd wat slechter af, maar als het verenpak in orde is, is er niets aan de hand. Je moet bedenken dat zeker biddende vogels hun woonomgeving extreem goed kennen. Ze kunnen blind via een houtwal een erf induiken, waarvan ze weten dat daar om 13.25 uur altijd mussen op de voerplaats zitten.” Bijlsma ziet wel een ander gevaar: mist leidt soms tot een nat verenkleed. „Je ziet buizerds na het optrekken van mist vaak met half gespreide vleugels, rug naar het zonnetje gekeerd.” Vogels vliegen minder goed met een nat pak en wie weet lopen ze zo een iets grotere kans te worden doodgereden. „Maar los daarvan kunnen alle roofvogels goed vasten, dagenlang. Potdichte mist komt nauwelijks voor en is het er toch, dan duurt het zelden een hele dag.” Bijlsma vindt Ecomares verklaring voor de plotse ruigpootbuizerdsterfte een raar verhaal. „Typisch vogelaars. Er gebeurt iets en het raden en gissen gaat van start. Het is uitgesloten dat die Texelaars van een paar dagen mist graatmager worden en sterven. Hoezo bidden als enige jaagoptie? Plus: in het hoge noorden, waar die jongens vandaan komen, is het heel wat vaker pokkenweer dan hier.” Vallen ze daar dan bij bosjes uit de lucht? „Welnee.”

Tamar Stelling