Nog snel wat nieuwe vullingen voor de prijs stijgt

Tandartsen mogen zelf tarieven gaan bepalen. De minister verwacht lagere prijzen. Een illusie, zeggen tandarts en verzekeraar. Met een tekort aan tandartsen komt er geen concurrentie.

20-12-2011, Rotterdam. Tandzorg Groep, tandarts Miriam Schoeler, links en assistente Hakima Salah, rechts. Foto Bas Czerwinski

Chantal Lookermans weet niet dat de tandarts volgend jaar heel wat meer kan gaan kosten. Ze is niet de enige. Heel wat patiënten is het compleet ontgaan dat tandartsen over een paar dagen hun eigen prijzen mogen bepalen.

Met haar zoon Rody rondt Chantal een bezoek af aan Hans Kleinjan, die praktijk houdt aan de statige Heemraadssingel in Rotterdam. Al jaren komen ze speciaal uit Barendrecht voor deze tandarts. Een andere zullen ze niet snel overwegen. „Wat Kleinjan met zijn prijzen doet, maakt mij niet uit. Hij is goed in zijn vak. Wij gaan voor kwaliteit”, zegt ze.

Kleinjan (53 jaar, 400.000 euro omzet) weet nog niet welke prijzen hij in 2012 zal vragen voor gebitscontroles, vullingen en kronen. Nog maar weinig tandartsen weten dat, in de aanloop naar het nieuwe jaar. Zij moeten zich haasten, want vanaf 1 januari zijn ze verplicht een prijslijst in hun wachtkamer op te hangen.

Hoe anders is het even verderop bij de Tandzorg Groep aan de Aelbrechtskade, een drukke straat vol Turkse autogarages. In deze achterstandsbuurt staat het Rotterdamse filiaal van deze landelijke keten. Tandzorg Groep groeide de afgelopen vijf jaar tot elf filialen met 50.000 klanten en zet miljoenen om. Al een tijdje kunnen patiënten op de website zien wat alles volgend jaar precies gaat kosten. Vergelijken met 2011 is wel lastig, door ingewikkelde veranderingen in het declaratiesysteem.

Hier werkt de Duitse tandarts Miriam Schoeler (28), die na haar studie in Bonn direct bij de Tandzorg Groep aan de slag is gegaan omdat het moeilijk is werk te vinden in eigen land. Ze zou graag voor zichzelf beginnen, maar wil eerst bij deze keten ervaring opdoen. Schoelers assistente is de gehoofddoekte Hakima Salah. De Spaanse tandarts met wie Schoeler hier tot voor kort samenwerkte, kreeg heimwee. Een andere Spaanse tandarts volgt haar in januari op. De Tandzorg Groep zegt veel buitenlandse tandartsen in dienst te hebben omdat er in Nederland een tandartsentekort is. Spanjaarden, Polen of Roemenen zijn snel tevreden met een Nederlands salaris.

Tandarts Schoeler verwacht wel dat patiënten gaan shoppen, vertelt ze in goed begrijpelijk Nederlands. Alle buitenlandse tandartsen die deze keten in loondienst neemt, moeten twee weken naar België op talencursus. Als EU-burgers met een tandartsendiploma uit eigen land kunnen zij gewoon in Nederland werken.

„Wij krijgen veel vragen over onze prijzen en de vergoeding van verzekeraars”, zegt Schoeler. In haar wachtkamer is het druk. Mensen willen nog snel een behandeling voor de jaarwisseling. Ze hebben gehoord dat de prijzen kunnen stijgen, maar ook dat de premies voor tandartsverzekeringen fors hoger worden. Daar komt bij dat deze aanvullende verzekeringen behandelingen vaak nog maar tot een maximumbedrag vergoeden. „Ze verhogen de premies en beperken de dekking”, zegt Tim de Waart van de vergelijkingssite Independer. Dat betekent dat patiënten na hun bezoek aan de tandarts komend jaar een rekening kunnen verwachten voor een eigen bijdrage aan de kosten.

Minister Schippers (Volksgezondheid, VVD) hoopt dat het loslaten van de maximumtarieven de competitie tussen tandartsen aanwakkert. Het zou tot lagere tarieven moeten leiden. Zorgverzekeraars vrezen juist hogere tarieven en hebben daarom hun premies voor 2012 verhoogd.

Tandarts Kleinjan spreekt er schande van. „Dit experiment met vrije tarieven is een heel dom idee”, zegt hij boos. „Mensen gaan niet shoppen, ze hebben een vertrouwensband met hun tandarts. Straks moet ik godbetert voor elke behandeling boven de 150 euro een offerte indienen. Allemaal papierwerk.”

Dat het voor patiënten goedkoper wordt, gelooft hij niet. In concurrentie gelooft hij evenmin. Ketens als de Tandzorg Groep hebben misschien lage loonkosten en kunnen door hun omvang goedkoper inkopen, maar daar is hij niet bang voor. Zolang er te weinig tandartsen zijn, zegt Kleinjan, is concurrentie een illusie.

Nico Kerkhof, adviserend tandarts bij zorgverzekeraar DSW, ziet het tekort aan tandartsen en de sterke machtspositie die zij daardoor hebben, als hét grote probleem. „De prijzen gaan omhoog omdat er een tandartsentekort is. Tandartsen kunnen eenzijdig hun prijs bepalen. Een patiënt kan niet naar een ander overstappen, want tandartsen nemen geen nieuwe klanten aan. Daar maken wij ons zorgen over.”

Uit de al bekende prijslijsten van tandartsen blijkt dat de tarieven enorm gaan verschillen. Een gaatje vullen kost bij de goedkoopste tandarts 26 euro en bij de duurste 82,45 euro, zegt Kerkhof. Sommige tandartsen hekelen de ‘cowboypraktijken’ van ketens. Dat zijn prijsvechters, zeggen zij, waar tandartsen werken die slecht Nederlands spreken en waar het verloop zo groot is dat patiënten steeds een andere tandarts krijgen.

De directeur-eigenaar van de Tandzorg Groep, Joep van de Veerdonk, noemt dat een „kletsverhaal”. „Alles uitgemiddeld blijven onze prijzen gelijk aan die van 2011. Onze keten stunt niet. De enige prijsvechter zit op Schiphol. Die zet bij reizigers kronen en bruggen voor de helft van de prijs. Wij moeten niet de markt van Beverwijk nadoen!”

Marktwerking juicht Van de Veerdonk wel toe. Hij vindt het volslagen terecht dat mensen inzage in de kosten krijgen. De klanten van zijn Tandzorg Groep betalen voor een zogeheten tweevlaksvulling volgend jaar 51,85 euro. Nu is dat 30,85 euro. Een fikse verhoging, zou je zeggen. Maar door het nieuwe declaratiesysteem zitten in het tarief van 2012 straks een verdoving, een etsbare onderlaag, een pulpa overkapping en polijsten inbegrepen, legt Van de Veerdonk uit. Of de patiënt die zorg nu krijgt of niet. Mensen die geen verdoving nemen, betalen straks mee voor de verdoving van een ander. Flink zijn loont in 2012 niet meer.

    • Antoinette Reerink