Farmaceuten geven 1,7 miljoen aan patiëntenclubs

Het logo van Pfizer bij het hoofdkantoor in New York. Foto AP / Mark Lennihan

De vijftien grootste farmaceutische bedrijven staken vorig jaar voor 1,7 miljoen euro in patiëntenverenigingen. Het Astmafonds krijgt met 257 duizend euro het meest, gevolgd door de Diabetesvereniging, die ruim 178 duizend euro ontvangt. Dat meldt RTL Nieuws. Het totale bedrag is ongeveer gelijk aan 2008 en 2009.

Het Nationaal MS Fonds bezet met 129 duizend euro de derde plaats en de Borstkankervereniging Nederland de vierde (85.500 euro). Het Longkankerinformatiecentrum wordt voor 96 procent gefinancierd door farmaceutische bedrijven, maar voorzitter Ernst Lammers is niet bang dat de onafhankelijkheid hierdoor wordt aangetast. “Wij voldoen aan alle regels om dat juist te voorkomen.”

De patiëntenverenigingen moeten opkomen voor de belangen van zieke patiënten, maar die weten in veel gevallen niet dat die clubs deels worden gefinancierd door de farmaceutische industrie. Dat is kwalijk, zeggen deskundigen in RTL Nieuws. Hoogleraar Frits Rosendaal van het Leids Universitair Medisch Centrum:

“Wat daar mis aan is, is dat patiëntenverenigingen het belang van de patiënt verdedigen en door dit soort sponsoring zou het beeld kunnen ontstaan dat dat niet zo is.”

De Nederlandse Vereniging van Hemofilie-Patiënten (NVHP) krijgt ruim 46 duizend euro. Hier adviseerde een consultant op kosten van farmaceut Baxter over verbetering van de bedrijfsvoering. Een woordvoerder van NVHP:

“Zo lang je maar zorgt dat je als vereniging niet afhankelijk wordt van de farmacie is er niets aan de hand en dat bereiken we door steeds verschillende partijen te benaderen.”

Het Instituut Verantwoord Medicijngebruik noemt dergelijke sponsoring ‘dubieus’.

Financiële bronnen niet duidelijk

Informatie over sponsoring is in veel gevallen niet te vinden op de sites van de patiëntenclubs. De Nederlandse Consumenten Patiënten Federatie NCPF vindt dat patiëntenverenigingen ‘duidelijk moeten maken wat de financiële bronnen zijn en hoe deze benut worden’.

Sanofi is het bedrijf dat met 315 duizend euro de grootste bijdrage levert aan patiëntenverenigingen, gevolgd door Pfizer (228 duizend euro) en Astrazeneca (184 duizend euro). GSK, Novartis, Abbott en MSD sponsoren ook voor meer dan een ton. (hier de hele top tien)

De brancheorganisatie van de farmaceutische industrie Nefarma zegt dat met de sponsoring ‘kennis en ervaring’ over ziekten en geneesmiddelen wordt gedeeld. Daarbij ‘is in beginsel geen sprake van tegenprestaties, behalve naamsvermelding’.

    • Lex Boon