Protestlied

Wie durft nog een linkse protestzanger te worden in Nederland? Nou, René Zwaap dus. Het voormalige redactielid van De Groene Amsterdammer, tegenwoordig redacteur bij uitgeverij SDU, zette deze week ijskoud het protestlied ‘O Nederland’ van zijn band ‘Wederhoor’ op YouTube:

‘O Nederland, waar ga je heen?

Is je hart nu plots gemaakt van steen? (…)

Je hebt Geen Stijl, schreeuwt om fatsoen

Dan pak je kleine kinderen op om ze over de grens te doen’

Dit, zeg ik, gaat je duur komen te staan in de rechtse media.

„Jip-pie”, bromt Zwaap.

Als ik dit schrijf, is het lied nog maar 98 keer beluisterd. Dat gaat uiteraard veranderen. Een mondharmonica scheurt het nummer à la Bob Dylan open. Volgen een meeslepende viool, kritisch hakkende gitaren en achtergrondzangeressen die klinken als – wie kent ze nog? – Gruppo Sportivo. Het wat duistere stemgeluid van Zwaap doet soms verdacht veel denken aan Leonard Cohen.

‘Vergeet die haat, vergeet die nijd

O Nederland, het is de hoogste tijd’

Wil hij de protestsong werkelijk nieuw leven inblazen? Dat wil hij. „Muziek van interventie”, noemt Zwaap het plechtig, met een kuchje. Dylan. Armand. Boudewijn de Groot, weetjewel.

Wederhoor werd, zoals de naam al doet vermoeden, oorspronkelijk bedacht voor journalisten. Het zou ‘Hoor en wederhoor, een journalistiek showorkest’ heten, maar enfin, dat liep dus ergens tijdens het maakproces anders. Het bleek niet onverstandig ook wat echte muzikanten aan te trekken.

‘O Nederland, kom bij me terug

Zoals je eerst was, o kom toch vlug.’

Ze zijn al een jaar lang „zeer serieus bezig in de studio”, en nu zijn er zes nummers „ongeveer af.” Allemaal protestliederen, die één voor één op YouTube zullen verschijnen.

Ik mag Zwaaps versie van Woody Guthries beroemde folksong ‘This Land is Your Land’ alvast lezen.

‘Dit land is jouw land

Dit land is mijn land

Van Zuidoost Limburg

Tot Noordwest Friesland’

Het biedt niet helemaal de genereuze ruimte ‘from California, to the New York Island’ van Guthrie, maar dat kan een Nederlandse protestzanger ook niet helpen.

‘Ook Henk en Ingrid kwam ik nog tegen

Toen ik schuil zocht voor de regen’

Ik schiet steeds in de lach. Maar mág dat eigenlijk wel? Of trap ik de protestzanger dan op zijn ziel? „Het is een echte protestsong, en het parodieert toch. Best wel postmodern dus”, zegt deze tevreden.

Als er elf nummers klaar zijn, komt de cd uit. Er ligt al een mooi, dramatisch hoesje klaar. Titel: ‘De Vliegende Hollander’.

‘O Nederland, het is nog niet te laat

Nog steeds niet te laat.’

Maar echt haast hebben ze nu ook weer niet. De protestzanger anno nu heeft het veel te leuk in de studio. „Wij zijn een social media act. Wij treden niet op.”

Tot zover de urgentie van de muziek van interventie. Eat that, rechts Nederland.