Nieuwe economische krachtmeting Obama

Opnieuw dreigt politiek Washington te verzanden in geruzie over economisch beleid. Dit keer staat de koopkracht van de Amerikanen op het spel.

Een jaar dat in Washington werd gekenmerkt door politieke ruzies tussen Democraten en Republikeinen, dreigt te eindigen in een nieuw conflict. Opnieuw gaat het om economisch beleid en opnieuw wordt gevreesd dat het herstel van de nog altijd kwakkelende Amerikaanse economie schade oploopt door de politieke twist.

De jongste kwestie is een meningsverschil over de Amerikaanse loonbelasting. Een tijdelijke verlaging van de loonbelasting loopt op 1 januari af, tenzij het Congres op het laatste moment alsnog groen licht geeft. De belastingverlaging werd ingevoerd op het hoogtepunt van de kredietcrisis om de koopkracht te versterken.

President Obama had gevraagd om een verlening van de maatregel en de Senaat nam zijn voorstel afgelopen weekend met een ruime meerderheid aan. De Republikeinen in de andere kamer van het Congres, het Huis van Afgevaardigden, hebben het voorstel van Obama gisteren echter afgewezen.

Het opmerkelijke van de impasse is dat de Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden niet tegen de lagere loonbelasting zijn, in tegendeel. Ze willen echter dat de verlening van de maatregel voor twaalf maanden geldt en niet voor twee maanden, zoals in het voorstel van Obama. De president wil ook een langere termijn voor de belastingverlaging, maar omdat dit meer haken en ogen heeft, wilde Obama eerst de duur van twee maanden zeker stellen.

Hoewel de ruzie dus vooral over de vorm gaat en niet over de inhoud, zullen de gevolgen van het vervallen van de belastingverlaging direct merkbaar zijn. Naar schatting 160 miljoen Amerikanen gaan dan vanaf het nieuwe jaar 2 procent minder verdienen. Gemiddeld gaat het om 1000 dollar per jaar. Gezien de minieme economische groei kan ieder verlies aan inkomen het verschil maken tussen groei en krimp.

President Obama hield gisteren onverwacht een persconferentie nadat zijn voorstel was gestrand in het Huis van Afgevaardigden. Hij waarschuwde dat de economie van de VS schade lijdt als de belastingverlaging komt te vervallen. „De klok tikt, we hebben bijna geen tijd meer.”

De Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden willen verder onderhandelen over de loonbelasting, maar veel politici zijn vanwege het kerstreces niet meer in Washington. Democraten in de Senaat weigeren terug te komen naar het Congres en vinden dat de Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden moeten ophouden met talmen. President Obama heeft zijn vakantie naar zijn geboortestaat Hawaï uitgesteld vanwege de impasse.

Het politieke debat over de loonbelasting verloopt op dezelfde manier als de strijd over de verhoging van het schuldenplafond afgelopen zomer. Toen staakten de Republikeinen in het Congres pas op het allerlaatste moment hun verzet tegen een verhoging van de staatsschuld. President Obama had gevraagd om extra geld omdat de regering anders de rekeningen niet langer kon betalen.

Economen en analisten noemen het zorgwekkend dat de slechte samenwerking tussen de president en het Congres een daadkrachtige aanpak van economische problemen in de weg staat. Het bittere partijpolitieke gevecht rond het schuldenplafond was eerder dit jaar reden voor kredietbeoordelaar Standard & Poor’s om de hoogste kredietstatus af te nemen van Amerika.

Ook kiezers zijn ontevreden. Uit een peiling van Gallup bleek deze week dat nog maar één op de tien Amerikanen vindt dat het Congres goed werk verricht, de laagste waardering ooit.

    • Ykje Vriesinga