Obscure zoon is opvolger Kim Jong-il

De overleden leider Kim Jong-il wordt waarschijnlijk opgevolgd door zijn zoon Kim Jong-un. Een tante en oom moeten de jonge generaal bijstaan.

Kim Jong-un, the youngest son of North Korean leader Kim Jong-il, applauds as he watches a parade to commemorate the 65th anniversary of the founding of the Workers' Party of Korea in Pyongyang in this October 10, 2010 file photo. North Korean leader Kim Jong-il died on a train trip, state television reported on December 19, 2011 sparking immediate concern over who is in control of the reclusive state and its nuclear programme. A tearful announcer dressed in black said the 69-year old had died on December 17, 2011 of physical and mental over-work on his way to give "field guidance". REUTERS/Kyodo/Files (NORTH KOREA - Tags: POLITICS TPX IMAGES OF THE DAY ANNIVERSARY OBITUARY) JAPAN OUT. NO COMMERCIAL OR EDITORIAL SALES IN JAPAN. FOR EDITORIAL USE ONLY. NOT FOR SALE FOR MARKETING OR ADVERTISING CAMPAIGNS REUTERS

Naar goed stalinistisch gebruik barstten vanmorgen veel Noord-Koreanen in huilen uit toen ze hoorden dat hun leider Kim Jong-il zaterdag aan een hartaanval was overleden. Hoe oprecht de tranen waren voor een leider die honderdduizenden mensen liet verhongeren en opsluiten, viel moeilijk vast te stellen.

Zaterdag wordt Kim Jong-il bijgezet in het voormalige paleis van zijn vader Kim Il-sung in de hoofdstad Pyongyang, dat hij liet omvormen tot een praalgraf . Buitenlandse delegaties die zouden willen getuigen van hun medeleven met het verlies van de „grootste man ooit”, zijn niet welkom, hebben de Noord-Koreaanse staatsmedia laten weten.

Binnen en buiten Noord-Korea vragen velen zich af hoe het verder zal gaan met het land. Niet dat ze veel zekerheid hebben omtrent de toestand van het land, want fictie en werkelijkheid vallen in Noord-Korea – met dank aan de staatsmedia – al decennia lang moeilijk van elkaar te scheiden. Geen land ter wereld is zo gesloten. Dat geldt het sterkst voor voor de machtscentra in Pyongyang.

Wel lijkt vast te staan dat de opvolger van Kim Jong-il uit zijn familie komt. De meest waarschijnlijke nieuwe leider is Kims zoon Kim Jong-un, die vorig jaar verrassend werd gepromoveerd tot generaal, hoewel hij pas in de twintig is. Over de jonge Kim is weinig bekend, zelfs zijn exacte leeftijd staat niet vast.

Kim Jong-un is aangesteld als hoofd van het comité dat de begrafenis van zijn vader moet verzorgen, een belangrijke aanwijzing dat hij de macht daadwerkelijk zal overnemen van zijn vader. Anders dan zijn vader, die ruim een kwart eeuw had om zich voor te bereiden op de opvolging van Kim Il-sung, heeft de jonge Kim echter maar weinig voorbereidingstijd gehad. Het laatste jaar heeft hij zijn vader vaak vergezeld op tochten door het land.

Nog onbekend is of hij als generaal het conservatieve militaire apparaat, dat in de jaren ‘90 zowel onder zijn vader als zijn grootvader de communistische partij steeds meer verdrong, een zeer prominente rol zal laten spelen. Of zet hij de bescheiden economische hervormingen voort die de laatste jaren onder zijn vader zijn doorgevoerd?

De afgelopen tien jaar is Noord-Korea voorzichtig begonnen om, vooral naar Chinees voorbeeld, meer marktwerking toe te laten. Op beperkte schaal is ondernemen toegestaan.

Dat heeft er volgens de Britse Noord-Korea-kenner Glyn Ford toe geleid dat er een kleine welvarende economische bovenlaag is ontstaan voor wie er zelfs Duitse, Italiaanse en Japanse luxeartikelen beschikbaar zijn als dure auto’s, handtassen en schoenen. Ook de partijelite maakt hiervan gebruik.

Economisch gezien blijft Noord-Korea echter een land dat nog altijd niet in staat is de eigen bevolking te voeden. Het Wereldvoedselprogramma van de Verenigde Naties sloeg eerder dit jaar alarm: zes miljoen Noord-Koreanen hebben dringend voedselhulp nodig, aldus de organisatie. Afgelopen zomer bereikten beelden van zwaar ondervoede kleine kinderen de buitenwereld. Eén op de vijf kinderen onder de vijf jaar zou ernstig ondervoed zijn.

Zuid-Korea en Amerika weigerden echter hulp te verlenen uit vrees dat die niet bij de getroffen burgers zou terechtkomen en dat de autoriteiten de hulp zouden bewaren om te verdelen tijdens de viering volgend jaar van de honderdste geboortedag van Kim Il-sung. Want de machthebbers zijn vastbesloten daarvan een luisterrijk evenement te maken, dat de heerschappij van de familie Kim moet bestendigen. Met of zonder „de grootste man ooit”.