China prijst erfenis Kim Jong-Il - Westen hoopt op verandering

Kim Jong-Il op een archieffoto uit oktober 2009 tijdens een ontmoeting met de Chinese premier Wen Jiabao. Foto AP via Chinees staatspersbureau Xinhua

China heeft Noord-Korea zijn “diepe medeleven” betuigd wegens het overlijden van leider Kim Jong-Il. De Aziatische grootmacht zegt geschokt te zijn door zijn dood. Westerse landen spreken de hoop uit dat Noord-Korea kan veranderen door het overlijden van Jong-Il.

Een woordvoerder van de Chinese regering noemde “kameraad” Kim Jong-Il vanochtend “een groot leider voor het Noord-Koreaanse volk en een geliefde vriend van het volk van China”. Hij prees de Noord-Koreaanse leider voor het versterken van de vriendschap tussen China en Noord-Korea en het leveren van een bijdrage aan “de ontwikkeling van het Noord-Koreaanse socialisme”. China verwacht dat het Noord-Koreaanse volk “zijn verdriet omzet in kracht, zich verenigt en voortgaat op het pad van het Noord-Koreaanse socialisme”, aldus de woordvoerder.

Het geïsoleerde communistische regime van Noord-Korea is in sterke mate afhankelijk van de hulp van bondgenoot China. Kim zelf bracht geregeld een bezoek aan het buurland.

Britten en Amerikanen hopen op andere koers Noord-Korea

Groot-Brittannië zei in een eerste reactie te begrijpen dat Noord-Korea in rouw is in deze “moeilijke tijd” voor het land. Minister van Buitenlandse Zaken Hague sprak echter wel de hoop uit dat de dood van Kim Jong-Il een “keerpunt” voor Noord-Korea kan zijn en dat de nieuwe leider Kim Jong-Un zal erkennen dat internationaal overleg de beste mogelijkheden biedt om het leven van gewone Noord-Koreanen te verbeteren.

Vanuit de VS komen meer kritische reacties. Het Witte Huis liet vanochtend al weten dat de VS gecommitteerd blijven aan “de stabiliteit op het Koreaanse schiereiland en de vrijheid en veiligheid van onze bondgenoten”, zo staat in een verklaring die refereert aan Zuid-Korea en Japan. Don Manzullo, voorzitter van de werkgroep Oost-Azië van het Senaatscomité voor Buitenlandse Zaken, haalde hard uit naar Kim Jong-Il en sprak de hoop uit dat het land democratiseert:

“Kim Jong-Il was de belichaming van het kwaad, een dictator van de ergste soort die zijn land met ijzeren vuist regeerde en zijn volk constante pijn en ellende bracht. Wij hopen dat zijn dood een nieuw hoofdstuk voor Noord-Korea zal markeren. Dit is een mogelijkheid voor Noord-Korea om uit zijn cyclus van onderdrukking te komen en een nieuw pad richting democratie te bewandelen.”

Rosenthal bezorgd over gevolgen machtswisseling

Minister van Buitenlandse Zaken Uri Rosenthal is bezorgd over de gevolgen van de machtswisseling in Noord-Korea.

Rosenthal in een reactie:

“Het is de vraag wat er nu gebeurt achter de schermen en of dit tot een machtsverschuiving leidt. We moeten rekening houden met het risico van nieuwe spanningen in de regio. Nederland en de EU houden de situatie scherp in de gaten.”

Rosenthal omschrijft Kim Jong Il als een ‘dictator van de ergste soort’.

“Hij gunde de Noord-Koreaanse bevolking geen enkele vrijheid en zorgde voor aanhoudende spanningen in de regio.”

Het land vormt een bedreiging voor de internationale vrede en stabiliteit, omdat het over kernwapens zou beschikken. Rosenthal hoopt dat het zogeheten Zeslandenoverleg over het indammen van de nucleaire dreiging kan worden hervat. Sinds 2008 is er geen voortgang meer in de onderhandelingen tussen Noord-Korea, de Verenigde Staten, China, Rusland, Zuid-Korea en Japan.

    • Pim van den Dool