Huygens-klok

Het probleem van de plaatsbepaling op zee, dat zijdelings ter sprake komt in het artikel ‘Klokken van Huygens ontdekt’ (wetenschapspagina, 5 december), werd vooral actueel toen de handel en de migratie van Europa naar Amerika op gang kwamen. Voor het bepalen van de breedte had men een uurwerk nodig dat zonder slinger de tijd aangaf – en dat bestond (nog) niet. De Huygens-klok – die met een slinger werkt – bood daarom geen oplossing. Er was vooral Engeland veel aan gelegen dat dit probleem tot oplossing werd gebracht. Het Britse koningshuis loofde een beloning van 20.000 pond (!) uit voor de oplosser. Het was een van huis uit ‘eenvoudige’ horlogemaker, John Harrison, die de handschoen opnam. Het werd een felle strijd met de wetenschappelijke elite – die de spelregels herhaaldelijk wijzigde – maar na veertig jaar werd de uitgeputte Harrison recht gedaan en kreeg hij zijn beloning. De door hem vervaardigde klokken zijn nog steeds te bezichtigen in het oude koninklijk observatorium in Greenwich.

Sieb Ellens

via e-mail