Countdown ruimtereis André Kuipers

Op 21 december vertrekt André Kuipers met een Sojoezraket naar de ruimte. Tot dan elke week een bericht over zijn voorbereiding. Vandaag: rituelen

Russen houden meer van rituelen dan Amerikanen. Toen de bemanning voor de ruimtevlucht van komende woensdag na de laatste trainingen Houston verliet, waren er een barbecue en een cake eating ceremonie. Fair enough, maar bij de waslijst aan rituelen die daarna in Rusland moest worden doorlopen, steekt het mager af.

Zoveel zijn dat er, dat de reservebemanning soms moet inspringen. Om een glaasje raketsap (96 procent alcohol) te nippen met de technici die de raketten bouwen bijvoorbeeld. Hopelijk ná werktijd.

De bemanning zelf zet in de weken voor vertrek handtekeningen in het gastenboek van Joeri Gagarins kantoor dat er nog precies zo uitziet als toen deze eerste mens in de ruimte in 1968 bij een straaljagerongeluk verongelukte. Ze leggen ook rode anjers bij de herdenkingsmuur aan Cosmonaut Avenue achter het Kremlin, waar naast Gagarin de vier kosmonauten worden herdacht die in de begintijd van de Sovjetruimtevaart (in 1967 en 1971) verongelukten.

Het is maar een begin. In het stadje Baikonoer, vlakbij de lanceerbasis, waar de bemanning de laatste twee weken voor de lancering in een hotel woont, volgen er nog vele. Ze moeten hier uitrusten, een laatste keer alle handelingen straks aan boord doornemen, en drie warme maaltijden per dag eten. Maar ook: een boom planten. Een vlag hijsen. En niet kijken wanneer de Sojoezraket naar het lanceerplatform rolt – dat brengt ongeluk.

De laatste twee dagen voor vertrek herhalen ze bovendien al die kleine handelingen die Gagarin juist wel ‘geluk brachten’ bij zijn ruimtevlucht. Dus: haren laten knippen. De ‘Sovjet-western’ White Sun of he Desert bekijken. En op de dag van vertrek: een glas champagne drinken, een handtekening op de deur van de hotelkamer zetten en daarna nog even gaan zitten om te focussen.

Nieuw is dat een Russisch-orthodoxe priester de bemanning zegent op de trap van het hotel. Zoiets was in de Sovjettijd natuurlijk ondenkbaar. De beroemde plas, even later, tegen het linkerachterwiel van de bus die de bemanning naar de raket brengt, is wel weer helemaal à la Gagarin. Op een goede reis!

Margriet van der Heijden

    • Margriet van der Heijden