Het einde der tijden, in mythe en werkelijkheid

Een selectie internationale topauteurs is door Canongate gevraagd om een bijdrage te leveren aan de serie Mythen. Zo ook A.S. Byatt, die in Ragnarok een Noordse godenoorlog koppelde aan het verhaal van een Engels meisje in de Tweede Wereldoorlog.

Daar gáán de goden. In een allesvernietigende veldslag, de Ragnarök, trekken ze tegen elkaar ten strijde en als resultaat gaat de hele wereld ten onder.

Toen voormalig Booker Prize- winnares A.S. Byatt werd gevraagd een bijdrage te leveren aan de serie Mythen (‘Een selectie van internationale topauteurs hervertelt een mythe op een moderne en memorabele manier’) koos ze meteen voor deze eindstrijd uit de Noordse mythologie. Ze kende het thema nog uit Asgard and the Gods, een boek dat ze als kind las en dat haar naar eigen zeggen het verschil tussen mythen en sprookjes bijbracht.

Vandaar dat voor dit boek een hoofdrol is weggelegd in Ragnarök; het wordt gelezen door een meisje dat naamloos blijft en wordt aangeduid als ‘het tengere kind’. De Tweede Wereldoorlog is uitgebroken en ze is geëvacueerd naar het Engelse platteland. Haar vader is actief als gevechtspiloot in Afrika.

De ervaringen van het kind worden afgewisseld met de mythen die het leest, met glansrollen voor illustere goden als Odin, Baldur en Loki. Het kind vergelijkt het ‘barbaarse, offers brengende’ van de mythen met het ‘wattige, zoete en zachte’ van de Bijbellessen die ze krijgt – en de mythen bevallen haar beter.

Dit artikel werd gepubliceerd in NRC Handelsblad op Vrijdag 9 december 2011, pagina 12 - 13. U kunt de hele recensie hier lezen.

    • Rob van Essen