Red 47.800 Nederlandse organismen

Luistert het kabinet naar de waarschuwing dat, naast de natuur, ook de economie lijdt onder verlies van soorten? „Behoud van het ecologische kapitaal is eigenbelang.”

Bijna drie jaar hebben zeventien prominente deskundigen gestudeerd op de vraag wat Nederland moet doen aan het verlies van biodiversiteit, hier en wereldwijd.

Ze zijn eruit.

De kwestie is ernstig.

Het is zaak nú te handelen.

Niet alleen om de soortenrijkdom te behouden maar ook om de economie te redden. Want alleen als de natuur wordt gespaard, blijven natuurlijke hulpbronnen beschikbaar. „Behoud en duurzaam gebruik van biodiversiteit is niet alleen een kwestie van beschaving en sociale rechtvaardigheid, maar ook van welbegrepen eigenbelang”, schrijft de Taskforce Biodiversiteit en Natuurlijke Hulpbronnen die de regering adviseert vandaag.

Denk niet dat biodiversiteit iets is wat alleen boomknuffelende natuurfreaks aangaat. Nederland heeft al 85 procent van zijn oorspronkelijke soortenrijkdom verloren. In combinatie met de „volledig verstoorde” balans in andere landen bedreigt dit verlies het dagelijks leven, suggereert de werkgroep onder voorzitterschap van ex-minister Hans Alders.

In Nederland komen ongeveer 47.800 organismen voor. Op aarde in totaal zo’n 8,7 miljoen. Zonder dit ecologische kapitaal gaat de wereld ten onder. „Zonder biodiversiteit geen voedsel, geen zuurstof om in te ademen, geen natuur om in te ontspannen”, aldus het rapport.

Nederland draagt volgens de werkgroep een speciale verantwoordelijkheid voor een wereld waarin mensen leven „van de rente van het ecologische kapitaal”. Nederlanders leggen door hun overmatige consumptie, bijvoorbeeld van vlees, een veel groter beslag op natuurlijke hulpbronnen dan de gemiddelde aardbewoner. De zogeheten ecologische voetafdruk van de gemiddelde Nederlander was in 2007 6,2 hectare, terwijl dat in verhouding tot wat de aarde aankan 1,8 hectare zou moeten zijn. Dat is onhoudbaar, zeker „met andere wereldburgers die hard op weg zijn een vergelijkbaar welvaartsniveau te realiseren”.

Laat Nederland meewerken aan een nieuw soort economie, stelt de taskforce. Een groene economie. De wereld wordt daar beter van, en Nederland zelf ook. „Wij hebben de relevante kennis, kunde en middelen in huis voor het realiseren van groene groei, zowel in eigen land als elders.” Bij het beschermen van soorten gaat de kost voor de baat uit, houdt de werkgroep het kabinet voor. Bijvoorbeeld: studies wijzen uit dat de mondiale visserij jaarlijks 50 miljard dollar méér zou kunnen opleveren als die visserij duurzaam was. „Vangstbeperkende maatregelen beperken dan wel de mogelijkheden van individuele vissers, maar leveren voor de bedrijfstak als geheel economisch voordeel op.” Hetzelfde geldt voor het instellen van beschermde gebieden en het realiseren van nationale parken. Al moet daar wel „maatschappelijke draagvlak” voor zijn.

Het kabinet heeft vanmiddag direct beloofd dat de voorstellen uitwerkt gaan worden. Dat wordt een green deal genoemd.

Maar de vraag is hoe oprecht de betrokkenheid van het huidige kabinet is. Want het bezuinigt ruim 60 procent op natuur, wil geen nieuwe natuur meer aanleggen en wil een natuurwet indienen waarin als het ware staat dat de economie moet worden beschermd tegen de ecologie. Het Wereld Natuur Fonds is in elk geval verontwaardigd. Directeur Johan van de Gronden: „De aanbevelingen van de werkgroep zijn goed. Maar dat het kabinet nu spreekt van een green deal met de samenleving is bespottelijk. Dat is cynisch.”

    • Arjen Schreuder