Boomkor steeds verder teruggedrongen

De Nederlandse kustwateren gaan langzaam maar zeker op slot voor visserij die niet duurzaam is. Boomkorvissers mogen niet meer vissen in een deel van de beschermde gebieden voor de kust.

Nederland, Den Oever Wieringen, vrijdag, 28 juli 2000 Een van de twee sleepnetten wordt binnengehaald en leeggestort, waarna de vangst wordt gesorteerd en de bijvangst (schelpdieren, krabben en zeesterren) wordt teruggestort in zee. Aan boord van de viskotter WR 40: Nederlandse vissers vissen op platvis op de Noordzee ATT embedded profile is AppleRGB GV98002419 Foto: Goos van der Veen/Hollandse Hoogte Veen, Goos van der/Hollandse H>

Schoorvoetend zet de Nederlandse visserijsector morgen zijn handtekening onder een akkoord over de bescherming van de natuur op zee. „Eigenlijk willen we dit helemaal niet”, zegt Ab Post, namens een deel van de garnalenvissers in het Noord-Hollandse Wieringen. „Wij tekenen onder protest. Maar dit is het minste van twee kwaden”.

Naast staatssecretaris Bleker van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I) en de visserijsector tekenen morgen ook de natuurbeschermingsorganisaties het zogeheten VIBEG-akkoord over Visserij in Beschermde Gebieden. In ruil voor het afsluiten van een aantal beschermde gebieden belooft de natuurbeweging voorlopig niet naar de rechter te stappen.

De Nederlandse kustwateren gaan langzaam maar zeker dicht voor de niet-duurzame visserij. Sinds het begin van deze eeuw wordt gewerkt aan een Europees netwerk van beschermde gebieden om de biodiversiteit te behouden. Dit Natura 2000-netwerk moet ervoor zorgen dat het verlies aan soorten tegen 2020 tot stilstand is gekomen en waar mogelijk hersteld.

In Nederland maken onder meer de Vlakte van Raan voor de Zeeuwse kust en de Noordzeekust van Petten tot en met Rottum deel uit van het netwerk. Volgens het ministerie van EL&I schrijft de Europese regelgeving voor dat de zandbanken die permanent onder water staan in deze gebieden, extra bescherming verdienen vanwege het leven dat zich daar kan ontwikkelen. De zandbanken zijn ook van groot belang voor schelpdieren die door zeevogels als de zwarte zee-eend en de eidereend worden gegeten.

De als zeer schadelijk beschouwde boomkorvisserij mag vanaf morgen een kwart van deze kustgebieden niet meer in. In 2016 mogen ze er helemaal niet meer komen. Met de boomkorvisserij wordt een ijzeren staaf over de bodem van de zee getrokken. Aan de staaf zitten kettingen die de bodem omwoelen en de platvis van de bodem in de netten jagen. Deze beroering van de bodem is volgens natuurbeschermers uiterst schadelijk voor het natuurlijk evenwicht op de bodem.

Naast deze boomkor-vissers worden ook de garnalenvissers aan banden gelegd. Voor hen gaat 10 procent van het gebied met onmiddellijk ingang dicht, en 2014 zelfs 25 procent. De garnalenvissers vissen niet met ijzeren kettingen, maar laten de ijzeren balk onder de netten op klossen over de zeebodem rollen, waardoor de beroering volgens hen minimaal is.

„Deze maatregel is niet te begrijpen voor onze vissers”, zegt Ab Post van de producentenorganisatie Wieringen. „De stormen van de afgelopen dagen woelen veel meer om dan die paar kottertjes met hun vermogen van nog niets eens 300 pk.”

Maar de garnalenvissers kunnen niet anders dan tekenen. De sector staat volgens Post op instorten. Hij hoopt dat er nog wat te onderhandelen valt, als het akkoord eenmaal gesloten is.

Op een soort compensatie, zoals boeren krijgen als ze bepaalde gewassen niet meer mogen verbouwen, hoeven de vissers niet te rekenen. Wel komt er geld beschikbaar voor het ontwikkelen van innovatieve technieken. De natuurbeweging heeft toegezegd om experimenten met nieuwe technieken voorlopig niet te zullen aanvechten.