Geef democratisering in Afrika tijd en ruimte

David Van Reybrouck vraagt zich af wie wij nog zijn als het gaat om democratie, en bekritiseert daarom de ‘export’ van Westerse democratie naar Afrika als een nieuwe vorm van kolonialisme (Opinie, 29 november). In mijn ogen gaat hij hier te kort door de bocht. Ten eerste, democratie is nooit af, ook niet in het Westen, maar vergt een continu proces van aanpassen en vernieuwen om deze te bestendigen.

Hieruit volgt dat er geen blauwdruk van democratie bestaat die kan worden geëxporteerd. Er kan wel worden ingezet op het bevorderen van universeel erkende waarden zoals representatie, vrijheid en gelijkwaardigheid, gecombineerd met het versterken van democratische instituties (parlement, politieke partijen). Dit pakket moet echter altijd aan de lokale context worden aangepast, rekening houdend met geschiedenis en sociale structuren.

Ten derde, democratie is nog altijd het beste systeem dat we kennen om welvaart en juist ook een eerlijke welvaartsverdeling voor de bevolking te waarborgen. Burgers in democratieën leven langer, gaan vaker en langer naar school, en zijn gelukkiger. Daarop inzetten blijft dus relevant.

Verkiezingen alléén zijn inderdaad nooit voldoende, en gelukkig zien niet alle westerse organisaties dit dan ook als eindpunt van democratisering. Wij zetten juist die ‘oorspronkelijke meubelmakers’ in om verantwoordingsprocessen, transparantie en essentiële instituties zoals politieke partijen te versterken. Dit is een langdurig proces. Laten wij ons blijvend inzetten om democratisering in Afrika de tijd en de ruimte te geven, óók als onze eigen democratie ogenschijnlijk in ademnood verkeert.

Wouter Dol

Programmamanager bij het Nederlands Instituut voor Meerpartijendemocratie (NIMD)

    • Wouter Dol