De Boer in gebreke, want spelers onwetend

Ajax rekende zich al rijk. Een plaats in de achtste finales van de Champions League zou een sportieve en financiële impuls geven. Het liep anders. Een noodscenario ontbrak. „De meeste spelers wisten pas in de tachtigste minuut dat het mis was. Veel te laat.”

AMSTERDAM, , 07-12-2012 , Stadion Arena , seizoen 2011 / 2012 Champions Leaque , Ajax - Real Madrid . Ajax scoort twee keer maar de Portugese scheidsrechter de Sousa keurt het even vele keren af. Stanley Gontha

Plan-B ontbrak. Onduidelijkheid alom. De één, Miralem Sulejmani, dacht het op het scorebord te hebben gezien. De ander, Gregory van der Wiel, kreeg het tien minuten voor tijd te horen van aanvoerder Jan Vertonghen. En een derde, Daley Blind, leidde het af aan de inbreng van stormram Dmitri Boelykin een kwartier voor tijd. „Jan en ik keken elkaar aan en ik vroeg hem: ‘Waarom?’ Toen werd vrij snel duidelijk wat in Zagreb de stand was”, zei Blind junior na afloop.

Het stond op dat moment 6-1 in de wedstrijd tussen het al uitgeschakelde Dinamo Zagreb en Olympique Lyon. De Fransen konden zich bij een grote zege in Kroatië en een ruime nederlaag van Ajax in Amsterdam nog kwalificeren voor de achtste finales van de Champions League. En groot werd de zege van Olympique Lyon: 7-1. Ajax, dat met 3-0 verloor van Real Madrid, kan zich nu gaan opmaken voor het troosttoernooi, de Europa League. Het werd een zwarte avond voor de Amsterdamse voetbalclub.

Ajax-trainer Frank de Boer had van tevoren gezegd dat zijn spelers zich niet met ‘Zagreb’´moesten bezighouden. Hij had dus ook geen rekening gehouden met een adequaat ‘rampenplan’. Het bleek een enorme misvatting. De informatieverstrekking was niet geregeld, stelde centrale verdediger Vertonghen. De Belgische aanvoerder kreeg pas een tussenstand van ‘Zagreb’ te horen toen hij op eigen initiatief naar de kant liep.

Vertonghen: „Ik hoorde van de bank dat het 5-1 stond. Ik schrok enorm. ‘5-1?’, herhaalde ik. Ze knikten alleen maar. Maar het was allemaal onduidelijk. Behalve ik wist niemand hoeveel het stond. Ik heb het proberen door te geven. De meeste jongens kregen het pas in de tachtigste minuut door. Veel te laat. Het was beter geweest als meer mensen het hadden geweten. Je wilt als speler toch weten waar aan toe bent”, aldus Vertonghen.

Ook Van der Wiel, die een handblessure overhield aan het duel met Real, had graag eerder gehoord hoeveel het in Zagreb stond. „Ik wist van niets. Toen Jan ‘het is 6-1’ zei, vroeg ik nog of dat voor Dinamo Zagreb was. ‘Nee, voor Lyon’, zei hij. Dat was ergens in de tachtigste minuut. Het was wel handig geweest om het eerder te weten. Dan kan je meer risico’s nemen. Niemand had hier vooraf rekening mee gehouden”, zei Van der Wiel die zijn zinnen heeft gezet op een transfer naar Valencia.

Gelegenheidsvoorstopper Daley Blind zocht ook naar antwoorden op vragen. „Boelykin is kopsterk. Misschien hadden wie die ballen wat sneller voor het doel moeten gooien. We wilden toch nog te veel de combinatie zoeken.”

Door de gebrekkige informatie – het grote scorebord in de Arena liet géén tussenstand uit Zagreb zien – viel Ajax op het veld uiteen. Het resulteerde in een slotfase die de typering slotoffensief nauwelijks verdiende.

Ajax leek op twee gedachten te hinken en maakte met het net-niet-voetbal een machteloze indruk tegen het veredelde B-team van Real Madrid. Hoewel het publiek steeds wanhopiger werd, bleef Ajax onvruchtbaar breien aan aanvalspogingen. De ploeg kwam niet verder dan enkele doelpogingen. Boelykin kreeg een halve kopkans, Sulejmani schoot de bal nog voorlangs.

De grote uitslag in Zagreb overschaduwde kort na de wedstrijd de kritiek op Frank de Boer. De trainer heeft veel krediet bij spelers, toeschouwers en journalisten. Bij zijn debuut, vandaag een jaar geleden, maakte hij indruk met een 2-0 overwinning op het al geplaatste AC Milan. Bij Ajax vindt iedereen dat – te midden van alle bestuurlijke turbulentie – zijn positie onaantastbaar is. De Boer is een van de sleutelfiguren in het technische plan van Johan Cruijff. Dat is bijzonder voor een hoofdtrainer, een baan die vaak een tijdelijk karakter heeft.

Het dertigste landskampioenschap dat Ajax vorig seizoen op de slotdag binnenhaalde, leek de aanzet voor ‘vette jaren’ na zeven mindere jaren. Maar intussen zijn de titelkansen klein en is het avontuur in de Champions League weer gestrand in de groepsfase.

Ajax behaalde twee gelijke spelen tegen Olympique Lyon. Maar net als vorig seizoen onder trainer Martin Jol wist Ajax onder Frank de Boer in de groepswedstrijden tegen Madrid niet te scoren. En wat zijn de overwinningen op Dinamo Zagreb nog waard? De Kroaten blameerden zich gisteren tegen Lyon. Een treurig slot van een mislukte Champions League-deelname. Dinamo-trainer Krunoslav Jurcic werd vanmorgen ontslagen.

Zijn collega De Boer kan meer verzachtende omstandigheden aandragen. Een blessuregolf, die zelfs tot een onderzoek gaat leiden als het aan de Ajax-trainer ligt, plaagt de selectie. En gisteravond kwamen daarbij de twee onterecht afgekeurde doelpunten. Nicolas Lodeiro en vlak daarna Sulejmani werden afgevlagd toen ze de bal het laatste zetje gaven. Maar ze stonden niet buitenspel.

Ajax dacht zich in een bestuurlijk moeilijke periode voor het eerst sinds vijf jaar te plaatsen voor de achtste finales van de Champions League. De Amsterdamse club had al uitgerekend minimaal 25 miljoen euro te verdienen aan de Champions League. Daarnaast zou Ajax’ prestige groeien, de club wil zich zo graag meten met de Europese top. Die ambitie kan voorlopig in de koelkast. Ajax gaat verder in de Europa league, behoort daarin niet tot de geplaatste ploegen en treft waarschijnlijk een sterke opponent.

    • Bart Hinke
    • Koen Greven