Wie te vaak protesteert vliegt eruit

Een ruzie tussen een caissière en Lidl over roosters kwam voor de rechter.

Die besliste dat de caissière een veel hogere vergoeding kreeg dan Lidl wilde.

Herhaaldelijk had Farida el Makhloufi er bij haar bedrijfsleider op aangedrongen dat het zo niet langer kon. Kon hij het rooster voor haar werk achter de kassa niet aanpassen, zodat ze niet meer ’s avonds hoefde te werken? Haar dochtertje van zeven ging na school naar een oppasmoeder en zij, alleenstaande moeder, moest haar daar om zeven uur ’s avonds ophalen. Maar twee tot drie dagen per week stond zij van half twaalf ’s ochtends tot half negen ’s avonds ingeroosterd. Dan mocht ze pas tussen kwart voor negen en negen uur naar huis, als de winkel leeg en schoon was.

Farida el Makhloufi (30) werkte sinds oktober 2005 als caissière bij Lidl, aan de Bankrashof in Amstelveen. Haar arbeidsconflict belandde uiteindelijk voor de rechter. Uit het dossier waarover hij moest beslissen blijkt dat er aanvankelijk nooit problemen waren over haar werktijden. Maar toen Farida werd overgeplaatst naar het filiaal aan de Amsterdamseweg ging het fout. Dat was begin 2010.

In het nieuwe filiaal moest El Makhloufi bijna iedere week drie avonden werken. Tegensputteren had geen zin. Ze kreeg van haar bedrijfsleider te horen dat ze maar een crèche moest zoeken die tot tien uur ’s avonds open was. El Makhloufi’s dochter lag ’s avonds veel te laat in bed. Haar schoolprestaties gingen achteruit en ’s ochtends was ze vaak te moe om op te staan.

Gemiddeld eens per twee weken werd Farida el Makhloufi op zaterdag ingeroosterd. Ook hier was de caissière het niet mee eens. Opnieuw stapte ze naar de bedrijfsleider. Maar haar bezwaar, dat ze haar dochter op die manier nauwelijks meer zag, werd weggewuifd.

El Makhloufi liet het er niet bij zitten. Maandenlang bleef ze, met de cao in haar hand, klagen over haar werktijden. In augustus 2010 werd ze bij de bedrijfsleider op het matje geroepen. Hij zei dat ze een te grote mond had en noemde haar een „onruststoker” – ook collega’s waren intussen gaan klagen over zaterdagdiensten. Vanaf die dag mochten haar collega’s tijdens werktijd niet meer met haar praten. Ook moest ze in haar eentje pallets met zware non-food artikelen uitpakken – normaal gesproken werk voor drie personen. Tijdens haar middagpauze werd El Makhloufi regelmatig na een kwartier al gesommeerd weer aan het werk te gaan, terwijl ze recht had op een half uur rust.

El Makhloufi kreeg last van depressies en meldde zich op 2 september 2010 ziek. Op 13 september constateerde een arbo-arts dat er sprake was van werkgerelateerde klachten. Van een poging om het conflict op te lossen is volgens El Makhloufi nooit sprake geweest. Zo heeft er nooit een gesprek plaatsgevonden met haar leidinggevende. De enige met wie zij een gesprek had, was de personeelsfunctionaris. Hij steunde de filiaalleider en drong aan op het beëindigen van El Makhloufi’s contract. Dit zou gepaard gaan met een ‘ontbindingsvergoeding’ van 3.000 euro bruto. De caissière werkte 32 uur in de week en verdiende 1.563,61 euro bruto per maand, exclusief vakantiegeld. El Makhloufi wilde haar baan niet kwijt; ze had gehoopt dat het conflict over de werktijden kon worden opgelost en ze bij Lidl kon blijven werken.

In december oordeelde de bedrijfsarts dat El Makhloufi weer vijftien uur per week kon gaan werken. Een dag voor ze weer aan de slag zou gaan, kreeg de caissière te horen dat ze naar een ander filiaal werd overgeplaatst, namelijk in Amsterdam Bijlmer. Redenen hiervoor werden niet gegeven. Bij het tekenen van haar contract had El Makhloufi te kennen gegeven dat ze niet in de Bijlmer kon werken. In die wijk was ze het slachtoffer geworden van mishandeling, daar wilde ze niet werken, of liever: nooit meer komen. Bovendien kampte ze met vermoeidheid en uitputtingsklachten en nu moest ze, vanuit Amsterdam-West, verder reizen naar haar werk.

El Makhloufi werkte één dag in de Bijlmer en meldde zich daarna opnieuw ziek. Daarop mocht ze alsnog aan de slag in het filiaal aan de Hemonylaan in Amsterdam. Haar oude adv- en vakantie-uren klopten niet meer, maar, zo kreeg ze te horen, dit zou alleen worden gecorrigeerd indien zij zich gedeisd zou houden.

Op 6 april 2011 meldde El Makhloufi zich weer ziek met depressieve klachten. Ze werd opgeroepen voor een gesprek met haar leidinggevende, die tevens haar vertrouwenspersoon was binnen Lidl. Die probeerde haar opnieuw te bewegen tot beëindiging van de arbeidsovereenkomst, voor een vergoeding van 2.190 euro bruto. El Makhloufi tekende niet en nam een advocaat.

Wat volgde was een maandenlang durend conflict dat uiteindelijk afgelopen zomer voor de rechter eindigde. Die oordeelde dat „de goede verstandhouding, noodzakelijk voor een verdere samenwerking tussen partijen, blijvend is komen te ontbreken” en hij ontbond de arbeidsovereenkomst.

Lidl moet zijn voormalige caissière 4,5 maandsalaris betalen, oftewel 7.600 euro bruto. Het verhaal is echter nog niet ten einde. Lidl weigert El Makhloufi’s adv- en vakantie-uren uit te betalen. Hierover spant zij een nieuwe rechtszaak aan.

    • Barbara Rijlaarsdam