Kortkolom wetenschap

Geen arseen in DNA van arseenbacterie

rotterdam. Precies een jaar na de tumultueuze aankondiging van een bacterie die arseen in plaats van fosfor in zijn DNA zou inbouwen, hebben onderzoekers de basenvolgorde van die bacterie GFAJ-1 bepaald. Maar in het DNA zit geen spoor van arseen, zegt microbioloog Simon Silver van University of Illinois in Chicago van het team dat de genetische code van de bacterie ontrafelde. In de basenvolgorde van 3,5 miljoen letters die de onderzoekers deponeerden in de databank Genbank zitten 3.409 genen. „Maar ook de genen zien er niet bijzonder arseenbestendig uit”, zegt Silver in een interview met de Amerikaanse krant USA Today. „Hij lijkt ongelooflijk veel op een E. coli-bacterie, maar dan met een kleiner genoom.” Felisa Wolfe-Simon, die de arseenbacterie ontdekte, reageerde ook in USA Today: „In een genoomsequentie kun je niet zien of er arseen ‘in’ het DNA zit.” Pas uit zorgvuldig biochemisch onderzoek zal moeten blijken of haar oorspronkelijke claim, van arseen in plaats van fosfor in het DNA, overeind blijft. (NRC)

Kleinere hersens na kindermishandeling

Rotterdam. Slachtoffers van kindermishandeling hebben als jongvolwassene minder grijze stof in hun hersenen. Ook als ze aan hun ongelukkige jeugd geen duidelijke psychiatrische stoornis hebben overgehouden, is hun hoeveelheid grijze stof minder dan mensen die vinden dat ze een gelukkige jeugd hadden. De grijze stof verwerkt de informatie in de hersenen; de witte stof bestaat uit de lange uitlopers met verbindingen tussen de hersendelen. Bij de 42 proefpersonen zijn ook verschillen gevonden tussen mensen die zijn mishandeld, of die emotioneel of fysiek werden verwaarloosd. Emotionele verwaarlozing leidt bijvoorbeeld tot minder hersencellen in de kleine hersenen. In het gisteren verschenen Archives of Pediatric and Adolescent Medicine schrijven de Amerikaanse onderzoekers dat hun metingen een eerste verkenning zijn. (NRC)

Ook chimps vinden dat lage tonen donker zijn

Rotterdam. Chimpansees hebben net als mensen het gevoel dat lage tonen bij donkere kleuren horen en hoge tonen bij lichte tinten. Dat blijkt uit onderzoek van Duitse en Japanse biologen dat gisteren online in Proceedings of the National Academy of Sciences verscheen. In het experiment moesten 33 mensen en zes chimps op een computerscherm zwarte of witte vierkantjes aanwijzen terwijl zij een ruis van hoge of lage toon te horen kregen. Zowel de mensen als de chimpansees bleken het beste in het ordenen als de tint en de ruistoon ‘congruent’ waren, dus als ze wit moesten kiezen bij een hoge ruis en zwart bij een lage ruistoon. De associatie moet al vroeg in de evolutie zijn vastgelegd, concluderen de onderzoekers, en is dus niet cultureel bepaald of een fenomeen dat is gekoppeld aan de taal. (NRC)

Kleinste vleermuis past hoogte echoroep aan

Rotterdam. De echoroep van hommelvleermuisjes (Craseonycteris thonglongyai) in het zuiden van Thailand heeft een hogere frequentie dan die van hommelvleermuizen in het noorden. Die verhoogde roep is waarschijnlijk een aanpassing aan de aanwezigheid van een gladneusvleermuis (Myotis siligorensis) in Zuid-Thailand, die echosignalen van ongeveer dezelfde frequentie uitzendt. Met hun hogere echo’s voorkomen de hommelvleermuisjes storing en verwarring, schrijven biologen vandaag in Nature Communications. De hommelvleermuis wordt maar drie centimeter groot, en is daarmee mogelijk het kleinste zoogdier op aarde. Omdat vleermuizen liever een partner hebben met dezelfde roep, kan het zijn dat de noordelijke en zuidelijke populaties uiteindelijk twee verschillende soorten vormen. (NRC)