Brieven aan de minister van Onderwijs

Zulke contracten leiden tot consumentisme

U wilt dat ouders hun kind niet zonder ontbijt naar school sturen, dat ze op de ouderavond verschijnen, hun kinderen voorlezen, huiswerk overhoren en op school komen als de juf extra handjes nodig heeft. Als ouders daar geen tijd voor hebben, moeten ze wat minder gaan werken. Als het niet goedschiks kan, dan maar kwaadschiks. Dan mogen scholen contracten opstellen om ouders te verplichten zich aan deze regels te houden.

Met uw voorstel raakte u een open zenuw van ouders die al veel meer doen dan u wenst. Dat zijn de ouders die handenwringend moeten aanzien dat de Tweede Kamer zal instemmen met een wetsvoorstel waarmee ouders alle zeggenschap wordt ontnomen. Ouders die allang hun loopbaan hebben afgestemd op hun kinderen, ouders die de school juist vanwege hun betrokkenheid zijn uitgejaagd. Ouders die graag willen meebeslissen, maar dat niet mogen. Ouders die een kind hebben dat helemaal geen onderwijs krijgt, omdat het op geen enkele school terechtkan, of ouders die eerst naar de rechter moesten om goed onderwijs af te dwingen.

Zo omzeilt u handig een kritische discussie over hoe uw ministerie de afgelopen jaren zelf heeft bijgedragen aan het verdwijnen van gezag voor de leerkracht, over wat scholen laten liggen om ouders erbij te betrekken en over het gebrek aan rechten van ouders om te bewerkstelligen dat kinderen het onderwijs krijgen dat ze nodig hebben. Ouders die graag over het onderwijsaanbod willen meebeslissen, krijgen van u een veeg uit de pan, omdat ze zich gedragen als consumenten en te veeleisend zijn.

Als ik u welwillend begrijp, roept u ouders en scholen op om elkaars partners te zijn in de scholing van kinderen. Dit is immers goed voor de kinderen. Het is prima als het u hierom gaat, maar op deze manier bereik je het natuurlijk niet. Sterker nog – u drijft een wig tussen ouders en scholen en vervreemdt beide partijen nog verder van uw eigen beleid.

Contracten leiden tot consumentisme. Wie plichten afdwingt, kan in de toekomst nog meer eisen tegemoet zien.

Justine Pardoen

Hoofdredactie Ouders Online

Geniaal

„Je kunt best vaker iets doen op school”, zei u tegen ouders van schoolgaande kinderen. Zelf had u deze klusjes uitbesteed aan de oppas, maar dit terzijde.

Denkt u echt dat het helpt om een handtekening te zetten? Ouders die niet aanvoelen hoe ze hun kind kunnen ondersteunen, zijn beter af met een begrijpende dan met een controlerende juf. Wat is er mis met een kopje thee en een goed gesprek, of met een huisbezoek? Iedere ouder wil het beste voor zijn kind. Nog nooit heb ik meegemaakt dat het ouders niet kan schelen hoe hun kind het doet op school.

Soms lukt het ouders niet om hun kind te geven wat het nodig heeft. Ouders voelen onmacht of hebben tegenslagen te verwerken. Dan helpt een gesprek beter dan zwaaien met een contract. Scholen hebben de taak om ouders begripvol mee te nemen in deze gezamenlijke verantwoordelijkheid. Trekken en duwen heeft nog nooit geholpen.

Betrokken ouders zijn het beste wat een kind kan overkomen. Dat ben ik met u eens. Mams kan best een middagje verlof nemen om pepernoten te bakken, een liedje te schrijven, te knutselen, een website te bouwen of iets anders nuttigs te doen om de juf te ontlasten. Werken met oudercontracten sluit naadloos aan bij andere beleidsvoornemens van u, zoals ‘opbrengstgericht werken’ en ‘passend onderwijs’. Als ouders de handen uit de mouwen steken, kan de juf taal- en rekenlessen geven, hoge Citoscores bewerkstelligen en heeft ze tijd over om de dyslectici en autisten in haar klas te begeleiden. Het mes snijdt aan twee kanten, voor nop! Dit is geniaal.

Mieke Groenendijk

Werkzaam in het basisonderwijs

Maak u druk over geld!

Steeds meer schoolbesturen kampen met niet-sluitende begrotingen en moeten stevige maatregelen nemen die de onderwijskwaliteit in gevaar brengen. De scholen maken zich – samen met de Raad van State – grote zorgen over de gevolgen van de invoering van passend onderwijs en de ontoereikende bekostiging van het onderwijs in het algemeen.

Deze zorgelijke ontwikkelingen hebben nauwelijks aandacht gekregen. De overheid wil dat scholen steeds meer doen met minder middelen, maar de rek is eruit. Daarover dient de discussie te gaan!

Overigens ben ik het met u eens dat veel – maar niet alle – ouders zich dienen te bezinnen op een grotere participatie bij het onderwijs. Dit kan gepaard gaan met meer waardering voor het schitterende werk dat leerkrachten elke dag weer bieden. Ik zie uit naar de door u toegezegde bijeenkomsten met ouders en scholen. U zult dan vast wel even tijd hebben om ook onze grote zorgen over de financiering van het basisonderwijs met ons te bespreken.

Piet Vreugdenhil

Voorzitter Protestants Christelijk Primair Onderwijs Westland

Mijn pact met de school

U wilt dat we als ouders een ‘pact’ sluiten met de school. Hierin worden wederzijdse verantwoordelijkheden geformuleerd. Onderwijs begint thuis. Daarom heb ik besloten voortaan thuisonderwijs te geven. O nee, dat is verboden. Onderwijs mag alleen worden gegeven door professionals. Ik heb daarom mijn eigen pact met de school samengesteld:

Wij Nicole, bij de gratie Gods, Moeder van Maartje, Jan, Teuntje, Ot en Piet, echtgenote van F., enz. enz. enz.

Hebben goedgevonden, uitgebracht en verstaan het volgende pact:

Ik voed mijn kinderen op met goede manieren en respect voor hun leerkrachten;

Ik zorg dat mijn kinderen pas na een gezond ontbijt naar school gaan;

Ik zorg dat mijn kinderen tussen de middag thuis kunnen komen, teneinde daar even te luchten en bij te tanken alvorens weer naar school te vertrekken;

Ik ben aanwezig bij alle rapportbesprekingen;

Ik zit klaar met een kopje thee als de kinderen om 15.15 uur uit school komen, ten einde naar hun ervaringen te vragen;

Ik vang mijn kinderen op als ze verdrietig of boos zijn en deel hun vreugde;

Ik corrigeer ongewenst gedrag;

Ik ben beschikbaar voor feedback van leerkrachten en voor tips voor verbeteringen;

Het enige wat ik hiervoor terugwens, is dat de school het onderwijs verzorgt. Was getekend, in de kracht van mijn leven,

Nicole Orriëns

Het Moederfront

Goed signaal voor ouders met te weinig tijd

Het heeft effect als het de schijn krijgt dat de overheid op een generaliserende manier ouders in gebreke stelt. Nederland lijkt opeens louter uit intens bij hun kinderen betrokken ouders te bestaan. Is dit beeld juist?

Zelfs wie bereid is toe te geven dat u een punt heeft, voelt irritatie. Nog niet zo lang geleden was het immers heel gewoon dat ouders zich slechts op afstand met het onderwijs hoefden te bemoeien. Dat was een tijd waarin zelfs halen en brengen nauwelijks nodig was. Je koos gewoon voor de dichtstbijzijnde school, hooguit geselecteerd op levensbeschouwing. Het niveau was redelijk constant. Dat kon de overheid toen nog waarborgen. Bent u – wellicht mede gedreven door bezuinigingsdwang – niet bezig uw verantwoordelijkheid voor goed onderwijs af te wentelen op de ouders?

Tegelijk kan uw betoog niet los worden gezien van de complexe culturele situatie waarin we verkeren, al dan niet uit eigen keuze. Het is inmiddels gewoon dat beide ouders werken. Gezinnen die voor het traditionele kostwinnersmodel kiezen, zijn in de minderheid.

De zorg voor de kinderen komt gemakkelijk in de knel als beide ouders werken. Ook als slechts een van de ouders een deeltijdbaan heeft, kan deze de gewerkte tijd niet meer besteden aan kinderen. Dit gaat hoe dan ook ten koste van de toewijding aan de opvoedingstaak, om nog maar te zwijgen van een situatie waarin één of beide echtgenoten concrete carrièredoelen nastreven. Dan hebben we het niet eens over de talrijke gebroken gezinnen waarin kinderen voor de zorg afhankelijk zijn van één ouder, of van twee om de beurt.

Iedereen die werk en zorg combineert, weet dat deze twee niet inwisselbaar zijn. Het begrijp quality time is misleidend. In de opvoeding is het lang niet altijd mogelijk op het ene moment goed te maken wat je op een ander moment niet hebt kunnen doen. Zorg vooronderstelt toewijding, beschikbaarheid en tijd. Problemen op school vereisen veel aandacht en analyses van een ouder. Hieraan komt deze in een haastig bestaan moeilijk toe. Wie geld heeft, kan het gedeeltelijk afkopen, met een au pair of met huiswerkbegeleiding. Zo ontstaat kansongelijkheid. Veel van onze cultuurproblemen komen voort uit de onwil dergelijke realiteiten onder ogen te zien.

Uw brief dient wat ons betreft te worden opgevat als een positief signaal dat wij een fundamenteel probleem van onze samenleving – een goede overdracht van kennis, cultuur en identiteit – nog altijd niet bevredigend hebben opgelost. Als we dat niet snel doen, zal de toekomst ons de rekening presenteren.

Mariska Orbán en Henk Rijkers

Hoofdredacteur en adjunct van het Katholiek Nieuwsblad

Ouders doen al hun best

Onduidelijk blijft wat nu precies het maatschappelijke probleem is. Uit cijfers van het Sociaal en Cultureel Planbureau blijkt juist dat ouders tegenwoordig tweemaal zoveel tijd aan de opvoeding besteden als dertig jaar geleden. Misschien zitten sommige ouders juist wel veel te veel bovenop hun kinderen. Zie bijvoorbeeld de discussie over de enorme stijging van moderne aandoeningen als ADHD. Hoe dan ook, het gros van de ouders doet precies wat u wilt regelen met dat contract met de school.

Het is eigenlijk te beschamend voor woorden dat u denkt in de positie te zijn om de ouders van Nederland te vertellen dat ze hun kinderen op tijd naar bed moeten brengen, moeten voorlezen, naar een ouderavond moeten gaan, de schoolprestaties moeten bijhouden en hun kinderen moeten behoeden voor voortijdig schooluitval. Dit doen ouders al, zonder een contract, zonder overheidsbemoeienis, geheel uit eigen beweging en uit liefde voor hun kinderen. Hiervoor hebben ze geen appèl van het CDA nodig.

Natuurlijk zijn er probleemgezinnen, waarbij de ouders inderdaad te weinig tijd besteden aan hun kinderen. Richt daar dan het beleid op, in plaats van een generieke oproep te doen aan alle ouders.

Steeds meer werkende moeders raken de laatste jaren beter bedreven in de combinatie van werk en zorg. Een toenemend aantal maakt de overstap van een klein deeltijdbaantje naar een baan waarvan ze zelfstandig kunnen rondkomen. De sneer die u aan het adres van deze vrouwen aflevert, zal ertoe leiden dat die opmars naar participatie in volwaardige banen stokt of zelfs terugvalt. Dat zou pas echt een maatschappelijk probleem zijn.

Prof. dr. Barbara Baarsma

Directeur SEO Economisch Onderzoek

Enige hulp is van leraren

Zelfs leerlingen die een geweldige relatie met hun ouders hebben, zijn blij dat hun ouders op school weinig te zeggen hebben. Iedere leerling moet op school keuzes maken en goede cijfers halen. De enige hulp die hierbij van belang is, is die van de leraren.

Elsanne de Vries

4 vwo