Voor wie draai jij je stoel om?

Ken ik u niet ergens van? Steeds meer (Onbekende) Bekende Nederlanders wagen zich aan de roman. Arjen Fortuin las er zes. Ligt de literaire lat bij uitgevers voor OBN’er te laag? Reageer in het kader van NRC Leesclub.

Léés die boeken nou eerst! Met die verzuchting door een uitgever eindigde dit voorjaar een giftig Facebookdebatje over de teloorgang van de Nederlandse literatuur. Aanleiding was de aankondiging van een reeks romandebuten van min of meer bekende Nederlanders, tot ongenoegen van een aantal min of meer bekende Nederlandse schrijvers. Was dit een knieval voor de markt? Want voor de meeste debutanten is hun onbekendheid de eerste en hoogste horde. Een cabaretier-met-roman zit sneller bij De Wereld Draait Door dan bijvoorbeeld Michiel Eijsbouts. Een slimme uitgever legt de literaire lat wat lager voor een debutant met publicitair kapitaal.

En zo verschenen er de afgelopen weken zes literaire debuten van schrijvers die in een andere hoedanigheid bekender zijn, al is Bekende Nederlander een overstatement, de meesten zijn wat in Rik Zaals Verlorenzoon.com een ‘OBN’er’ wordt genoemd, een Onbekende Bekende Nederlander. Behalve de journalist Zaal hebben we de cabaretiers Kasper van Kooten en Sara Kroos, oud-Elseviercoryfee Gerry van der List, televisiepersoonlijkheid Arie Boomsma en de man van Ella Vogelaar. Die laatste is waarschijnlijk de onbekendste van de Onbekende Bekende Nederlanders; hij publiceerde twee jaar geleden het door hem geschreven ‘ministersdagboek’ van Vogelaar. Zijn naam is Onno Bosma.

Lezen dus! Niet als zelfbenoemde beunhazenpolitie (Adriaan van Dis, Charlotte Mutsaers en Kees van Kooten waren ook anderszins bekend bij hun debuut – en zie wat ervan gekomen is), maar als onbevangen scout. Bij voorkeur volgens de Voice of Holland-methode, naar het programma waarin de jury met de rug naar de artiest toe oordeelt en dan uiterlijk onbevooroordeeld kan kiezen om de eigen stoel om te draaien. Hoe zit dat hier? Voor wie draai je je stoel om? Voor wie niet? En de pijnlijkste categorie: voor wie draai je je om, om daar vreselijke spijt van te krijgen.

Dit artikel werd gepubliceerd in NRC Handelsblad op Vrijdag 2 december 2011, pagina 1 & 2. U kunt de hele recensie hier lezen en het boek bestellen.

    • Arjen Fortuin