Irrationaliteit regeert de beurshandel

Stijgende goudprijzen wijzen op onzekerheid. Hogere koperprijzen op economische groei. Maar wat nu als ze beiden in waarde stijgen?

Soms kan zelfs het slechtste nieuws tot de grootste opluchting leiden. Zo klampten beleggers zich gisteren vast aan de gecoördineerde actie van de centrale banken om het tekort aan dollars in het Europese bankensysteem op te lossen. De aandelenkoersen schoten omhoog. En dat terwijl het feit dat Europese banken nauwelijks nog dollars kunnen lenen een teken is dat Amerikaanse banken hun Europese collega’s niet meer vertrouwen. Niet bepaald een reden voor optimisme, zou je zeggen.

De reactie laat zien hoe de financiële en de economische werkelijkheid kunnen divergeren in tijden van crisis. Beursanalist en BNR-columnist Kees de Kort kwalificeerde de koersreactie als „total denial”.

Iets soortgelijks gebeurde ook op de grondstoffenmarkten. De prijs van koper, een belangrijke indicator voor de staat van de reële economie, schoot gisteren omhoog. Dat gebeurde ook met de prijs van goud, een van de vluchthavens in tijden van crisis.

Een stijgende koperprijs geeft aan dat beleggers verwachten dat de vraag naar koper zal stijgen en dat is een indicatie dat de economie zich gaat herstellen. Een stijgende goudprijs is veeleer een teken dat beleggers geen vertrouwen hebben in een goede afloop van de schuldencrisis en een veilige haven zoeken. Ook hier lijkt sprake te zijn van twee moeilijk met elkaar te rijmen koersbewegingen. Of toch niet?

De Amerikaanse zakenbank Goldman Sachs voorspelt dat de prijzen van grondstoffen de komende twaalf maanden sterk zullen stijgen. De zakenbank verwacht een „koersstijging van 15 procent in de komende twaalf maanden”, aldus het rapport dat werd geschreven door de in Londen gestationeerde analist Jeffrey Currie. Voorwaarde is wel dat de mondiale economie in 2012 en 2013 blijft groeien. Geen onbelangrijke disclaimer.

Zakenbank JP Morgan, bijvoorbeeld, is nogal pessimistisch over de gevolgen van de Europese schuldencrisis voor de economie. De kans is volgens analisten van de bank groot dat de crisis zal leiden tot een recessie in 2012. En dat zal de prijzen van grondstoffen vrijwel zeker drukken, verwacht JP Morgan. De bank verwijst bovendien naar de dalende industriële productie in China, de grootste gebruiker van energie en basismetalen.

Analisten van JP Morgan krijgen bijval van hun collega’s bij Morgan Stanley. Ook zij zien de mondiale economie in 2012 heel hard groeien en verwachten daarom ook geen stijging van de prijzen voor basismetalen en energie. Morgan Stanley adviseert dan ook om basismetalen zoals koper te negeren en eerder te investeren in bijvoorbeeld goud.

Waar de ene gerenommeerde bank beleggers adviseert om te beleggen in koper, verwijst de andere gerenommeerde belegger om te beleggen in goud. Maar verklaart dat waarom zowel de prijs van goud als de prijs van koper gisteren omhooggingen? Het eerlijke antwoord is dat niemand het weet.

Als het gaat om de ontwikkeling van de mondiale economie in 2012 hangt veel af van de vraag of Europese leiders een oplossing weten te vinden voor de schuldencrisis. En op die vraag moeten zelfs de slimste analisten van de beste banken het antwoord schuldig blijven.

    • Jan Meeus