IMF ex machina

Volgende week is er weer zo’n cruciale eurotop. De regeringsleiders komen dan in Brussel bijeen om knopen door te hakken over het bezweren van de crisis van de eenheidsmunt. Als de geschiedenis van de afgelopen twee jaar een leidraad is, dan komen er maatregelen die als keihard en beslissend worden geformuleerd en halen burgers, bedrijven en de financiële markten een kort moment opgelucht adem. Om er snel achter te komen dat de besluiten in elke Europese hoofdstad anders worden uitgelegd en bij nadere lezing weinig anders zijn dan voornemens – die vervolgens veelal onhaalbaar blijken.

Bedrijven zijn intussen al druk bezig met noodplannen voor het geval dat de zaak met een klap ontploft. De bancaire sector zit, zeker in het zuiden van de eurozone, zo goed als op slot. De OESO, de organisatie van rijke industrielanden, liet maandag een harde waarschuwing horen voor een hevige recessie die er, als het misgaat, aankomt.

Het gedraal en de besluiteloosheid eisen nu reeds hun tol. De economische groei is al vrijwel tot stilstand gekomen.

Wie een stap achteruit doet, en naar de eurozone kijkt, ziet een economisch blok van vergelijkbare grootte als de Verenigde Staten. Per saldo staat euroland er zelfs wat beter voor dan de VS. Het heeft een voor mondiale begrippen torenhoog inkomen per hoofd van de bevolking. Het heeft geen noemenswaardig tekort of overschot op de handels- en betalingsbalans. En het is puissant rijk.

Het jongste reddingsplan, dat gisteren door de ministers van Financiën in Brussel werd geformuleerd, behelst evenwel een gang naar het Internationale Monetaire Fonds (IMF). De slagkracht van het IMF is nu nog geen 300 miljard euro. Dat valt weg tegen de financiële problemen die opdoemen. Een verhoogde inleg van de eurolanden bij het IMF, aangevuld door de financiële overschotten van de opkomende landen in de wereldeconomie, met name China, zou via het IMF een bedrag kunnen opleveren dat groot genoeg is om de eurocrisis te temmen.

Het kan zijn dat de IMF-route daadwerkelijk wordt bewandeld, omdat alle andere opties – de Europese Centrale Bank, gemeenschappelijke obligaties – worden afgewezen of politiek onhaalbaar zijn, Een besluit hiertoe, aangevuld met een plan voor het versterken van de financiële integratie in Europa op de langere termijn, maakt grote kans het onthaal te krijgen dat we inmiddels gewend zijn. Vreugde om de daadkracht, totdat de details boven water komen.

Europa, laat het nogmaals gezegd zijn, is als geheel rijk genoeg om zijn eigen crisis te bezweren. Het ontbreekt alleen aan een gemeenschappelijk doel, het idee van een gezamenlijke lotsbestemming. Het betrekken van het IMF als deus ex machina mag dan op korte termijn een oplossing lijken: vernederend en beschamend is het wel.