Syrië: sancties sluiten de deur naar een oplossing

Een betoging vóór het Syrische regime en tegen de sancties die door de Arabische Liga zijn opgelegd, vandaag in de hoofdstad Damascus. Foto AP / Bassem Tellawi

De door de Arabische Liga opgelegde sancties tegen Syrië zorgen er alleen maar voor dat de crisis niet opgelost kan worden. Dat heeft de Syrische minister van Buitenlandse Zaken vandaag gezegd.

Ongekende sancties tegen Syrische regime

Gisteren stemden 19 van de 22 landen die plaatshebben in de Arabische Liga voor ongekend harde sancties tegen het land waar president Bashar al-Assad zijn veiligheidstroepen al langere tijd hard laat optreden tegen demonstrerende burgers die zijn vertrek eisen. Volgens de Verenigde Naties zijn bij de nu meer dan acht maanden durende protesten en het harde neerslaan ervan ruim 3.500 mensen om het leven gekomen.

De sancties die de Arabische Liga overeenkwam:

  • Alle handel met de Syrische regering wordt stilgelegd, afgezien van producten die de bevolking nodig heeft;
  • Er worden geen zaken meer gedaan met de centrale bank en Arabische regeringen steken geen geld meer in projecten in Syrië;
  • Tegoeden van Assad en zijn topmedewerkers worden bevroren;
  • Voor hoge Syrische functionarissen geldt een reisverbod.

De drie landen die niet voor stemden waren (uiteraard) Syrië zelf, dat afwezig was, Irak en Libanon. Indien Syrië instemt met een waarnemersmissie en een vredesplan, zoals dat is opgesteld door de Liga, kan opnieuw worden gekeken naar de sancties, zei secretaris-generaal Nabil Elaraby gisteren.

Syrië reageert: dit maakt een oplossing onmogelijk

“Dit sluit de deur naar een oplossing”, zei de Syrische minister van Buitenlandse Zaken Walid al-Moallem vandaag. Ook de minister van Economie keurde het pakket maatregelen af: het is volgens hem “een gevaarlijk precedent” dat vooral het Syrische volk zal treffen, in plaats van het regime. In de hoofdstad Damascus werd, net als in verschillende andere steden, vandaag door tienduizenden geprotesteerd tegen de sancties.

Al-Moallem zei zelfs dat de sancties een “economische oorlogsverklaring” zijn. “Ze moeten onze geschiedenis nog eens goed doornemen. Waarschuwingen en sancties zullen weinig bij ons teweegbrengen.”

‘De strijd zal nu niet gestaakt worden’

Dat deze nieuwe maatregelen Assad ertoe zullen brengen zijn strijd tegen de oppositie te staken, is nauwelijks denkbaar. Dat schrijft Midden-Oostendeskundige Carolien Roelants vandaag in NRC Handelsblad.

“Wat de uitwerking van de Arabische sancties op de Syrische economie zal zijn, valt te bezien. Twee landen met poreuze grenzen met Syrië doen niet mee. De afwijzing van Libanon was voorspelbaar. Syriës bondgenoot Hezbollah domineert de regering in Beiroet. [...] Irak, Syriës tweede handelspartner na de EU, is het tweede lid van het afwijzingsfront. Dat liet gisteren openlijk weten bang te zijn dat sunnitische extremisten het land overnemen als het huidige, uit de shi’itische alawitische minderheid voortkomende regime van Assad valt.”

De Iraakse angst voor het post-Assad-tijdperk, het feit dat Israël die deelt (Assad is geen vriend van het land, maar hij hield de grens wel rustig) en het Russische veto in de Veiligheidsraad doen Assad erop gokken dat de internationale gemeenschap niet daadwerkelijk ingrijpt, schrijft Roelants. Maar veel opties heeft hij niet:

“Als Assad aan de druk van de buitenwereld toegeeft en zijn tanks uit de steden terugtrekt, overspoelt de oppositie de straten. Hij kan zich doodvechten of een militaire coup kan een eind maken aan zijn regime, veel meer mogelijkheden zijn er niet.”

Interactieve graphic: Onrust in de Arabische wereld