Parels tussen de Playboys

Voor haar bloemlezing van erotische Nederlandstalige literatuur daalde Elsbeth Etty af in ‘De Hel’ van de Koninklijke Bibliotheek. Alle dagen orgie! ‘Ook een eroticum kan het niet stellen zonder fantasie, meesterlijke dialoog en splijtend psychologisch inzicht.’

De opwindendste seksscène die ik ken staat in een Engelstalige roman. Hoofdrol: de veertiger Humbert Humbert. Tijd: zondagochtend in juni. Plaats: zonbeschenen woonkamer. Rekwisieten: oude divan met zuurstokstreep, tijdschriften, grammofoon, snuisterijen. De 12-jarige Lolita draagt een katoenen jurkje, ruim in de rok, strak in het lijfje. Ze heeft geen schoenen aan, ze houdt een paradijsrode appel vast. Humberts hart slaat als een trom als ze naast hem op de bank komt zitten, en met haar ‘glanzende vrucht’ speelt. Ze gooit hem in de lucht en vangt hem op. Humbert onderschept de appel.

Dan begint het.

Gedurende vijf bladzijden, waarin de spanning tot het uiterste wordt opgevoerd, werkt Humbert zich naar een orgasme toe zonder ook maar één handeling te verrichten en zonder een onvertogen woord. Er is alleen de suggestie: ‘Haar benen beefden een beetje terwijl ze over mijn levendige schoot lagen […] Toen ze zich uitrekte om het klokhuis van haar afgedankte appel door het haardrooster te smijten, verschoof ze haar jonge gewicht, haar schaamteloze onschuldige benen en ronde bips, op mijn gespannen, gekwelde, heimelijk zwoegende schoot; en opeens werden mijn zinnen door een mysterieuze verandering bevangen. Ik kwam op een bestaansvlak waar niets ertoe deed, behalve het genotsaftreksel gebrouwen in mijn lichaam’.

Het hoogtepunt, ‘de langste extase ooit door mens of monster gekend’, laat dan nog drie pagina’s lang op zich wachten. Vervolgens maakt Humbert zichzelf wijs dat Lolita niets in de gaten heeft gehad, terwijl iedereen die als kind al dan niet bewust de lust van een volwassene heeft opgewekt, heel goed weet dat zoiets nooit onopgemerkt blijft. Daarin zit ’m nu juist de opwinding. En natuurlijk in de ondraaglijke spanning van het uitgestelde genot, wat een essentieel verschil is tussen erotische literatuur en op instant bevrediging gerichte pornopulp.

Dit artikel werd gepubliceerd in NRC Handelsblad op Vrijdag 25 november 2011, pagina 8 - 9. Abonnees kunnen het hele essay hier lezen.

    • Elsbeth Etty