Rabo stapt uit consolidatieslag Zwitserse banken

Het klimaat is veranderd voor de particuliere banken van Zwitserland. De winst staat onder druk door een combinatie van belastingafspraken, de sterke Zwitserse frank en de onrust op de financiële markten. Daarom overweegt Rabobank zijn belang van 46 procent in de Zwitserse kredietverstrekker Sarasin aan een concurrerende bank te verkopen. Rabo heeft het geld niet nodig en het fuseren van particuliere banken kan lastig zijn. Maar de voordelen van integratie zijn waarschijnlijk groter dan die van het zelfstandig voort ploeteren.

De Zwitserse particuliere banken krijgen van alle kanten klappen. Het veelgeprezen bankgeheim van het land kraakte hevig in 2009, toen de regering ermee instemde de namen van duizenden UBS-klanten in de Verenigde Staten bekend te maken om te voorkomen dat een strafrechtelijke procedure tegen de bank zou worden begonnen.

Soortgelijke afspraken met Engeland en Duitsland volgden deze zomer. Hoewel deze afspraken de identiteit van de rekeninghouders beschermen, moeten depositohouders ongeveer een kwart van hun voorheen geheim gehouden deposito’s overdragen om aan de eisen van de belastingdienst te voldoen. Analisten van UBS denken dat deze boetes het totaal aan bezittingen dat door Zwitserse banken wordt beheerd, met wel 6 procent kan doen slinken.

Bovendien zijn de cliënten eerder geneigd om uit te wijken naar een andere bank. Als gevolg van dit alles zou de winst over 2013 bij individuele banken met wel 55 procent kunnen afnemen, aldus schattingen van UBS-analisten.

De crisis in de eurozone is ook niet louter een zegen geweest. Hoewel de onrust de status van Zwitserland als ‘veilige haven’ heeft herbevestigd, is de kracht van de Zwitserse frank ook pijnlijk voor de banken: 72 procent van de kosten van sector wordt berekend in de plaatselijke valuta, tegen slechts 35 procent van de inkomsten, aldus UBS. Een waardevermeerdering van de Zwitserse frank met 10 procent roomt de winst vóór belastingen bij Julius Bär af met een vijfde. Intussen steken voorzichtige beleggers een groter deel van hun geld in contanten met een lagere marge.

Dit alles wijst erop dat consolidatie noodzakelijk en onvermijdelijk is. Maar transacties zijn niet risicovrij. Insiders van Sarasin klagen over een botsing van culturen bij een fusie met Julius Bär, waardoor een uittocht van bankiers op gang kan komen, gevolgd door hun cliënten. UBS denkt dat Sarasin na een overname door Bär 5 procent van zijn omzet zou kunnen verliezen. Maar een fusie zou de kosten van Sarasin met 20 procent omlaag brengen.

Deze synergievoordelen stellen een concurrent als Bär in staat om Rabobank méér te betalen voor zijn belang in de bank. Zelfs als dat het einde van een hoofdstuk uit de geschiedenis van het Zwitserse bankwezen zou betekenen, zal Sarasin waarschijnlijk naar de hoogste bieder gaan.

Margaret Doyle

Vertaling Menno Grootveld