Niet alleen meer beuken als 'n aap

Al tien jaar leeft dj $jammie the Money in de nacht. Morgen begint de nieuwe show van ‘zijn’ Boemklatsch.

Maar optreden doet hij tegenwoordig wel alcoholvrij.

zin portret 25/11/2011, nrc.next,

Geen drank, geen drugs, geen koffie. Sinds zijn optreden met Joost van Bellen op Lowlands, nu drie maanden geleden, is Sjam Sjamsoedin (30) nuchter. Nou ja, af en toe en sigaretje mag. „Je moet jezelf ook niet alle geneugten in het leven ontnemen.” Tien jaar lang heeft hij „er nogal op los geleefd”. Onder de naam $jammie the Money stond hij drie avonden per week in de club. Nu doet de rebel het rustiger aan. Waarom? De oorzaak ligt dieper, „maar het moet geen zwaar verhaal worden!”

Hij groeide op bij zijn moeder in Baarn „een kakdorp in het Gooi”. Draaien deed hij al vanaf zijn twaalfde op klassefeestjes met de Dinosaur Drive in – inclusief zelfgekluste lampen en ‘tapedecks’. „Die flikkerende lampen vond ik zo mooi.” Muziek was iets wat hij er altijd naast zou blijven doen. Na zijn vwo ging hij naar de Design Academy in Eindhoven. Maar binnen een jaar vroeg een vriend hem bij Brasilectro band Zuco103. Hij ging mee op wereldtoer. Toen hij voor het tweede jaar studieverlof vroeg kreeg hij de keuze: opnieuw toelatingsexamen doen of wegblijven. „Fuck it, dacht ik toen. Ik heb eigenlijk al gekozen. Dit is zo leuk, dit wil ik de rest van mijn leven doen.” Eenmaal terug richtte hij in 2003 electrotrio Nobody Beats The Drum op en een half jaar later werd hij gevraagd voor dj-collectief Boemklatsch. Morgen is de aftrap van hun nieuwe tour tijdens het Le Guess Who Festival in Utrecht.

We spreken af in café Harlem in Amsterdam, de stad waar Sjam sinds twee jaar woont. Pet achterop het hoofd, blond vlashaar en een jaren-70-bril, montuur model oma. Sjam is wat je noemt, guitig. Er zit tape rond de linkerpoot „nog van mijn oudoom geweest”. Hij lacht veel en maakt grapjes. Hij bestelt een thee. Een gewone thee.

Waarom besloot je niet meer te drinken?

„Het plan was om een paar maanden te kijken hoe het zou zijn zonder drank. En drugs, ja. Met het Amsterdam Dance Event heb ik wel gedronken, maar nu ga ik weer door tot Oud en Nieuw. Koffie deed ik sowieso al niet, daar ben ik wel blij om, haha. Gewoon iets gezonder leven, beetje hardlopen. Maar vooral ook een klik maken hier (wijst naar zijn hoofd). Dat je een switch maakt: neem je verantwoordelijkheden. Word eens serieus. Ontwikkel je ook eens op een ander vlak dan in de nacht. Ik kan best wel streng zijn voor mijzelf en dat werd een ding: je moet echt veranderen, het kan niet zo doorgaan.”

Was het zo erg?

„Tsja, wat zal ik daar eens op zeggen? Mijn familie leest dit ook. Laten we zeggen, het begint met een biertje of een wodkaatje in de hand als je binnenkomt en dan non-stop door. Soms ook nog door naar de after en als ik dan dronken ben, zit er helemaal geen rem meer op. Dan was het de volgende dag een keertje twee uur ’s middags voor ik dacht: kom, misschien kan ik thuis nog een paar uurtjes slapen voor ik weer moet draaien. Dat gebeurde echt niet iedere keer, maar ik stond wel drie avonden per week in de club.”

Waarom ben je gestopt?

„Al een paar maanden voelde ik dat ik minder energie had. Niet eens per se fysiek moe, maar moe in mijn hoofd. Het is een beetje cliché, maar ik ben dit jaar dertig geworden en dat heeft wel wat dingen overhoop gegooid. Ik had nooit gedacht dat ik daar zo door zou zijn beïnvloed, maar ik vond het heel erg klote. Voor het eerst vond ik het überhaupt niet leuk om jarig te zijn. Toen zonk het langzaam in. Mijn jeugd is nu echt voorbij. Ik heb er natuurlijk zo op los geleefd de afgelopen tien jaar. Toen ik achttien was had ik een idee over waar ik zou zijn in mijn leven als ik dertig was en daar ben ik nu niet.”

Huis, boom, beest?

„Gewoon, alles voor elkaar, stinkend rijk.” Lacht. „Nee, dat is een grap. Rust op een bepaalde manier wel. Ik geloof in doen wat je leuk vindt en dan komt die groei vanzelf. Maar ik had wel gedacht dat ik verder zou zijn in die groei. Veel mensen denken ‘ik zag je bij De Wereld Draait Door, dan ben je nu doorgebroken’. Ik heb altijd nog wel heel erg het gevoel dat ik nog aan het rennen ben. Niet alleen met de band, maar ook met mezelf.”

Welk beeld kreeg je mee van thuis?

„Mijn vader was notaris, hij is gestorven toen ik één was. Slechte nieren. Als hij nog had geleefd, dan had mijn leven er wel heel anders uitgezien, denk ik. Hij had er op aan gedrongen dat ik naar de universiteit was gegaan, lid was geworden van het corps. Dat is wel een soort familiecultuur bij ons. Mijn opa was 18 toen hij van Sumatra naar Nederland kwam, met niets. Toen heeft hij hier een dokterspraktijk opgezet en keihard gewerkt. Zijn kinderen heeft hij altijd verteld: jullie gaan allemaal slim worden en geld verdienen.”

En je moeder?

„Mijn moeder heeft me altijd gesteund in alles. Zij is orthoagogisch muziektherapeut en werkt met zwaargehandicapte kinderen. Ze zingt voor ze of slaat met ze op de trommel. Zij gaf me mijn eerste trommel toen ik vier was. Ze vond mij wel een ritmisch kind.”

Hoe helpt geheelonthouding je bij het bereiken van je doelen?

„Als je weinig energie hebt en je voelt je vaak schuldig over jezelf, wat is dan het makkelijkste om te veranderen? Dat is gewoon het zuipen. Dat scheelt zo veel.”

Wat zei je vriendin?

„Eerst vond ze het wel lastig, maar ze ziet ook dat het me rustiger maakt. Ze heeft nog geprobeerd mee te doen, maar na twee dagen ging het mis, haha.”

En je vrienden?

„Ik krijg heel veel complimenten. Ik mis het alleen als ik ze met een dubbele tong hoor praten op weg naar huis. Maar het is ook een eyeopener. Normaal had ik dan de grootste mond, maar nu denk ik sukkel, waarom zeg je vijf keer hetzelfde?”

En? Wat merk je ?

„Het is een proces. Het gaat gewoon niet supergoed met me. Maar ik wil niet dat het zo’n zwaar stuk wordt. Ik moet gewoon even hergroeperen.”

Hoe beleef je optredens?

„Heel anders. Omdat je minder alleen maar als een aap staat te beuken. Ik ben veel preciezer bezig met de opbouw van een set. Dat zie ik ook aan Boemklatsch. We waren ook gewoon een stel jonge honden: in de draaitafels klimmen, decorstukken gooien. Je merkt dat we ouder zijn. De nieuwe show, draait meer om de visuals. Het is veel mysterieuzer.”

Hoelang ga je door?

„Ik denk dat je het vanzelf wel merkt als de balans weer terug is.”

Concrete doelen?

„Nee eigenlijk niet. Dat zou nog wel een goeie zijn, ha. Ik ben ook wel graag creatief op een andere manier dan met muziek. Ik zou wel een ateliertje willen hebben waar ik kan bouwen of schilderen, al was het maar één dag in de week.”

Wat zie je voor je als je veertig bent?

„Ik wil een fijn huis, ik denk wel in Amsterdam. Niet per se met tuin, maar wel eentje waar je fijn met een gezin in kunt leven. Met een studio erin. Een album dat wereldwijd iets betekent. Meer focus op studiowerk. Kindjes, denk ik ook wel. Ik vind het wel spannend om zelf kinderen te krijgen, ook door het overlijden van mijn vader. Misschien wil ik ze daarom ook wel zo graag. Om te laten zien dat ik het wel kán.”

    • Rolinde Hoorntje