De cijfers zijn er wel, maar zitten verstopt

Morgen begint de programmeerwedstrijd ‘Apps voor Nederland’.

Het doel: zoveel mogelijk overheidsdata voor het grote publiek beschikbaar maken.

Over Nederland en de Nederlanders bestaat een schrikbarende hoeveelheid data. Altijd al willen weten welke kantoren in Amsterdam leegstaan? Of hoe zwaar de Haagse schoolkinderen zijn? Welke bestrijdingsmiddelen zijn toegestaan in de Nederlandse landbouw? De data staan op internet, alleen heeft niet iedereen zin om logge gegevensbestanden door te ploegen op zoek naar essentiële informatie.

Om die reden organiseert Stichting Waag Society in opdracht van drie ministeries de wedstrijd Apps voor Nederland. Hackers, software ontwikkelaars, ondernemers en kunstenaars verzamelen zich morgen in de Shell-toren in Amsterdam Noord om websites en mobiele toepassingen te ontwikkelen op basis van open overheidsdata. Overdag wordt er geprogrammeerd, ’s avonds gefeest. Het aantal aanmeldingen ligt al zo hoog dat het weleens het grootste programmeerevent van Europa kan worden.

„De overheid realiseert zich steeds beter dat burgers recht hebben op informatie die met belastinggeld is onderzocht”, zegt Gregor Abbas van Waag Society. „Voor ontwikkelaars zijn open data een goudmijn. Wie meedoet aan Apps voor Nederland moet ten minste één dataset van www.data.overheid.nl gebruiken, maar het wordt natuurlijk echt interessant als je meerdere datasets met elkaar weet te combineren.”

Dat zou kunnen leiden tot apps waar de overheid minder blij mee is, erkent hij. Een app die alle leegstaande kantoren op Google Maps aanwijst, kan het kraken bijvoorbeeld vergemakkelijken. Abbas: „Wij hebben natuurlijk geen invloed op wat de ontwikkelaars maken. De gegevens moeten in ieder geval niet te herleiden zijn tot bepaalde personen, vanwege de privacywetgeving.”

Het idee van een wedstrijd die open data voor een groot publiek op een makkelijk manier beschikbaar maakt komt uit Washington DC. Daar werd in 2008 voor het eerst Apps for democracy gehouden. Nederland volgde met Apps for Amsterdam en Apps for Noord Holland.

De internetcommunity Hack de Overheid begon drieënhalf jaar geleden met het opzetten van evenementen om de toename van open data te bevorderen. „Meestal hadden we daar een scraper of een harvester voor nodig, een softwareprogramma dat data uit websites ‘schraapt’”, vertelt Lex Slaghuis van Hack de Overheid. „Sinds 2011 werken we samen met overheidsinstanties. Daardoor hebben we de beschikking over veel meer data en kunnen we de programmeurs leuke prijzen bieden.”

Op het eerste gezicht staat de samenwerking haaks op de naam van de stichting. Een deel van de leden van Hack de Overheid wordt inderdaad gedreven door ouderwetse hackersidealen. Zij willen vooral achterhalen wat de overheid van hen weet. Maar een ander deel is vooral geïnteresseerd in het maken van een gave app en het opstarten van een leuk bedrijfje, zegt Slaghuis. „Overheden snappen het belang van open data tegenwoordig wel. Het zijn derde partijen die soms niet enthousiast zijn over onze toepassingen. De gegevens van de Kamer van Koophandel zijn bijvoorbeeld openbaar, maar ze gebruiken de database ook voor commerciële doeleinden. Zij zijn niet blij als wij alle data makkelijk beschikbaar maken.”

Apps voor Nederland duurt vier maanden. Waag Society helpt de deelnemers bij het verder ontwikkelen van hun ideeën, bijvoorbeeld door ze in contact te brengen met ondernemers of te helpen bij subsidieaanvragen. De finale van de wedstrijd is in januari 2012. De winnaars maken kans op verschillende geldbedragen, van in totaal 12.000 euro.

Voor meer info zie appsvoornederland.nl, hackdeoverheid.nl en appsfordemocracy.org