Weer een onderzoek over de vuurwerkramp af

Zeven onderzoeken zijn er geweest naar de Enschedese vuurwerkramp. Een nieuw strafrechtelijk onderzoek komt er niet, maar wel nog een evaluatiecommissie.

Zal ooit duidelijk worden wat zich zaterdag 13 mei 2000 op het terrein van SE Fireworks in Enschede heeft afgespeeld en hoe de brand in de vuurwerkopslag heeft kunnen ontstaan die een ramp inleidde?

Burgemeester Peter den Oudsten van Enschede acht die kans steeds kleiner. Hij zei dat gistermiddag na de presentatie van het zevende onderzoek dat is gedaan naar de ramp die 23 mensen het leven kostte en een woonwijk verwoestte.

De uitkomst van het onderzoek, vorig jaar ingesteld na een nieuwe verklaring van een getuige: er is geen reden voor een nieuw strafrechtelijk onderzoek. Alle nieuwe getuigenissen en tips die zijn onderzocht, hebben niet tot iets concreets geleid.

Wel heeft de hoofdofficier van justitie in Rotterdam de opdracht gekregen te kijken naar het onderzoek dat eerder is gedaan naar de van brandstichting verdachte André de Vries. Hij werd door de rechtbank veroordeeld tot vijftien jaar cel, maar in 2003 in hoger beroep vrijgesproken. Er zijn twijfels gerezen over de wijze waarop de verdenking is ontstaan, over de sporen die op zijn in beslag genomen rode sportbroekje zijn aangetroffen, en zijn verklaringen daarover. De samenstelling van die sporen kwam overeen met die van stoffen op het rampterrein.

Verder heeft Den Oudsten minister Opstelten van Veiligheid en Justitie gevraagd of hij onafhankelijke deskundigen „een oordeel wil laten vellen over de vraag of de onderzoeken tot nu toe volledig en zorgvuldig zijn gedaan, of er aspecten zijn die nog nader onderzoek vergen”.

„Het boek kan nog niet dicht”, vindt de burgemeester. „Je moet er van overtuigd zijn dat je echt alles hebt gedaan. De mensen in Enschede zouden erg geholpen zijn als ze zouden weten wat de ramp heeft veroorzaakt.”

Gebleken is dat het dossier van de vuurwerkramp van politie en justitie niet intact is. Onderdelen van het dossier bevinden zich op meerdere plaatsen en zijn daarom lastig in te zien. Sporenmateriaal dat op verschillende locaties van het ministerie van Defensie lag opgeslagen, is vernietigd. De politie Twente maakt het dossier in orde en gaat het digitaliseren.

Het zevende onderzoek, eerst onder leiding van politiekorps Noord- en Oost-Gelderland en het Openbaar Ministerie in Almelo, en later door het korps IJsselland en het OM Zwolle, is anderhalf jaar geleden begonnen. Rond de tiende herdenking van de ramp kwam een verklaring los van de schoonzus van mededirecteur Willy Pater van SE Fireworks. De brand en hevige explosies zouden volgens die getuigenis het gevolg kunnen zijn geweest van een bedrijfsongeval. Er zou die dag op het terrein zijn gewerkt aan een bord met de tekst ‘HENK 70’, met letters in vuurwerk.

De conclusie van de onderzoekers luidt: „De meeste informatie was al bekend en onderzocht.” En: „De getuige heeft niet aangegeven dat er concreet een afspraak is gemaakt om aan een bord te werken, het was meer een aanname. Het team heeft niet kunnen vaststellen dat er aan het bord is gewerkt.”